Erkenning van een kind en geboorteaangifte in België

Het erkennen van een kind is een belangrijke stap voor ouders die wettelijk ouderlijk gezag willen verkrijgen. Deze procedure is met name relevant voor ongehuwde koppels die een kind krijgen. Erkenning kan plaatsvinden voor of na de geboorte, waarbij de benodigde documentatie afhankelijk is van het gekozen moment.

Erkenning van een kind

Een kind erkennen is een verklaring waarmee de band van vaderschap, moederschap of meemoederschap tussen een persoon en een kind wordt vastgesteld. Door erkenning verkrijgt de erkennende ouder dezelfde rechten en plichten ten opzichte van het kind als de andere ouder. Niet altijd is een erkenning noodzakelijk.

Wanneer is erkenning niet altijd nodig?

  • Moeder: De vrouw die het kind baart, wordt als moeder beschouwd. De vermelding van haar naam in de geboorteakte is verplicht en volstaat om haar moederschap vast te stellen, aangezien anoniem bevallen in België niet mogelijk is.
  • Kind geboren tijdens het huwelijk: Een kind dat tijdens het huwelijk wordt geboren, heeft automatisch de partner van de moeder als vader of meemoeder.

Voorwaarden voor erkenning

De moeder en/of het kind moeten toestemming geven voor de erkenning. De vereiste toestemming hangt af van de leeftijd van het kind:

  • Jonger dan 12 jaar: Enkel de toestemming van de moeder is vereist. Deze toestemming wordt doorgaans niet geweigerd, tenzij de aanvraag niet van de biologische vader komt.
  • Tussen 12 en 18 jaar: Zowel de moeder als het kind moeten toestemming geven.
  • Meerderjarig of minderjarig ontvoogd kind: Alleen de toestemming van het kind zelf is vereist.

Procedure voor erkenning

Erkenning van een kind kan op verschillende momenten plaatsvinden:

  • Voor de geboorte: Dit vereist een doktersattest met de bevestiging van de zwangerschap en de vermoedelijke bevallingsdatum. In de meeste gemeenten is dit pas mogelijk vanaf de zesde zwangerschapsmaand.
  • Na de geboorte: Dit kan gelijktijdig met de geboorteaangifte of op een later moment zonder tijdslimiet.

Voor een erkenning moeten beide ouders samen naar de ambtenaar van de burgerlijke stand gaan om een aanvraag in te dienen. Dit kan in de gemeente waar de aanvrager woont, waar de andere ouder woont, of waar het kind geboren is.

Illustratie van een gezin dat een kind erkent bij de burgerlijke stand.

Bijzonderheden bij erkenning

  • Getrouwde vader met een andere partner: De echtgeno(o)t(e) van de vader moet op de hoogte worden gebracht van de erkenning.
  • Erkenning door lesbische koppels: De erkenning voor de geboorte is ook mogelijk voor lesbische koppels.
  • Erkenning van een meerderjarig kind: De keuze van de familienaam geldt voor alle gemeenschappelijke kinderen die nadien worden geboren en wordt vastgelegd in de gemeente waar het kind geboren is.

Benodigde bewijsstukken voor erkenning

De volgende documenten zijn doorgaans vereist:

  • Identiteitskaarten van de aanvragers.
  • Bij erkenning voor de geboorte: Doktersattest met bevestiging van zwangerschap en vermoedelijke bevallingsdatum.
  • Bij erkenning na de geboorte: Recente geboorteakte van het kind (maximaal 1 jaar oud).

Indien u niet ingeschreven bent in het bevolkings- of vreemdelingenregister, kunnen aanvullende documenten nodig zijn:

  • Bewijs van ongehuwde staat (indien de wetgeving van het land van herkomst erkenning door een gehuwd persoon aan een ander dan de echtgeno(o)t(e) verbiedt).
  • Bewijs van nationaliteit.
  • Bewijs van woonplaats.

Deze buitenlandse documenten moeten voorzien zijn van de nodige legalisatie en, indien nodig, een vertaling door een beëdigd vertaler in België.

Geboorteaangifte

De geboorteaangifte is de officiële registratie van de geboorte bij de ambtenaar van de burgerlijke stand van de geboorteplaats van het kind. Dit is verplicht voor elke geboorte en moet uiterlijk 15 dagen na de bevalling gebeuren.

Procedure voor geboorteaangifte

De aangifte kan worden gedaan door de moeder, de vader/meemoeder, of beiden samen. De vader of meemoeder kan het kind aangeven indien hij/zij:

  • Gehuwd is met de moeder.
  • Het kind reeds voor de geboorte erkend heeft.

Indien de vader of meemoeder het kind nog niet erkend heeft, kan dit tijdens de geboorteaangifte in het gemeentehuis gebeuren. In dat geval moeten de moeder en de vader of meemoeder samen aanwezig zijn.

De termijn voor aangifte is 15 kalenderdagen na de bevalling. Valt de vijftiende dag op een zaterdag, zondag of wettelijke feestdag, dan wordt de termijn verlengd tot de eerstvolgende werkdag.

Waar aangifte doen?

De geboorteaangifte gebeurt bij de burgerlijke stand van de gemeente waar het kind geboren is. Dit kan:

  • Ter plaatse aan het loket.
  • Online via Mijn Burgerprofiel (indien uw gemeente dit aanbiedt).

In sommige gemeenten is het ook mogelijk om de geboorteaangifte direct in de kraamkliniek te doen.

Schema dat de stappen van een geboorteaangifte weergeeft.

Gevolgen van de geboorteaangifte

Bij de aangifte ontvangt u geboortebewijzen. Deze zijn essentieel voor:

  • Het aanvragen van het Groeipakket.
  • Het inschrijven van uw kind als persoon ten laste bij uw ziekenfonds.

Aangifte van een doodgeboren kind

Ook bij een doodgeboren kind geldt een aangifteplicht vanaf een zwangerschapsduur van 180 dagen. Dit gebeurt bij de dienst bevolking van de gemeente.

Specifieke situaties en documenten

Niet-Belgische nationaliteit of geboorte in het buitenland

Indien u, de moeder of het kind geen Belgische nationaliteit heeft, of indien u niet in België geboren of ingeschreven bent, kunnen aanvullende documenten vereist zijn:

  • Een bewijs van burgerlijke staat.
  • Een nationaliteitsbewijs.
  • Een bewijs van huidige verblijfplaats.
  • Geboorteakte van de persoon die niet in België is geboren.

Indien deze documenten in België beschikbaar zijn, zal de Dienst Burgerzaken deze zelf opvragen. Het is raadzaam om vooraf contact op te nemen met de Dienst Burgerzaken - Geboorte om te informeren naar eventueel zelf op te vragen documenten.

Documenten in een vreemde taal

Documenten die niet in een van de landstalen (Nederlands, Frans of Duits) zijn opgesteld, moeten worden vertaald door een beëdigd vertaler.

Locaties voor erkenning en aangifte

Een kind erkennen kan in de gemeente waar u zelf woont, waar de andere ouder woont, of waar het kind geboren is. In Gent kan dit enkel op afspraak in het Stadskantoor bij Burgerzaken - Geboorte. Kom als erkenner samen met de moeder langs. Vanaf 12 jaar moet het kind ook aanwezig zijn.

Voor de geboorteaangifte geldt dat deze in principe in de gemeente waar het kind geboren is moet gebeuren. In Sint-Truiden kan de aangifte bijvoorbeeld zowel in het Sint-Trudo Ziekenhuis als in het stadskantoor plaatsvinden.

Aanvragen voor registratie van pasgeborenen in Ontario | Geboorteakte | Kinderbijslag Canada | Burgerservicenummer (SIN) | OHIP

Vrije keuze van voornaam en familienaam

De keuze van de voornaam is in principe vrij. De ambtenaar van de burgerlijke stand kan echter een voornaam weigeren indien deze verwarring sticht of het kind en/of derden schaadt.

Ouders hebben de vrije keuze om de familienaam te bepalen voor pasgeborenen en adoptiekinderen. Deze vrije keuze geldt niet als er al een meerderjarig gemeenschappelijk kind is; alle gemeenschappelijke kinderen moeten dan dezelfde familienaam dragen.

De bepaling van de achternaam wordt beheerst door het recht van de staat waarvan de persoon onderdaan is.

tags: #tekst #toestemming #moeder #geboorte #gemeente