Van harte welkom op de afdeling Geboortezorg. Het is een afdeling waar we trots op zijn, omdat we eindelijk kunnen voldoen aan een langgekoesterde wens: de faciliteiten bieden zodat jullie als ouders altijd bij elkaar kunnen verblijven. Hier leest u praktische informatie over het verblijf op onze afdeling. Wij hopen dat u zich tijdens uw opname zoveel mogelijk op uw gemak voelt. Als team van de afdeling Geboortezorg willen we er alles aan doen om uw verblijf op onze afdeling zo prettig mogelijk te laten verlopen.
Onze afdeling vindt u op de eerste etage van het ziekenhuis, routenummer 77. De afdeling beschikt over 33 gezinskamers waar jullie als ouders samen kunnen verblijven. Helaas is het niet mogelijk om broertjes en zusjes bij u op de kamer te laten slapen.

Faciliteiten op de Gezinskamers
Op de kamer zijn alle voorzieningen voor u en uw baby aanwezig. Er is naast een eigen badkamer extra ruimte op de kamer voor een wiegje of couveuse. Ook zijn er voorzieningen om uw baby te verzorgen en te baden.
Uw partner kan blijven slapen op de bedbank die u in de avond kunt uitklappen. Met een lakenset maakt uw partner zelf de bedbank op. We verwachten dat uw partner gepaste nachtkleding draagt. Vanaf 8.30 uur moet het bed van uw partner afgehaald zijn, zodat er meer zitruimte is in de kamer en de schoonmaakdienst overal goed bij kan. Het linnengoed kan opgeborgen worden in de lade van de bedbank.
Tijdens uw verblijf op onze afdeling kunt u gebruik maken van de producten die op uw kamer in de kastjes liggen. We willen u erop wijzen dat deze producten eigendom zijn en blijven van Rijnstate. We vragen u dan ook deze producten bij uw vertrek achter te laten op de kamer.
Het is niet toegestaan om versiering op te hangen die is verbonden met het stopcontact.
Bezoekersinformatie en Toegang
Onze afdeling is niet vrij toegankelijk. Tijdens de opname kunt u bij onze secretaresse één bezoekerspas halen. Hiermee kunnen u en uw partner de deur naar de afdeling openen voor uzelf of voor uw bezoek.
Maaltijden
Ontbijt verzorgen wij voor u tussen 7.45 en 9.00 uur. De lunch wordt verzorgd tussen 12.00 en 13.30 uur. Het avondeten wordt verzorgd tussen 17.00 en 18.30 uur. Uw partner kan tegen betaling mee eten met alle maaltijden.
In de familiekamer staat een grote koelkast waarin eventuele maaltijden van thuis bewaard kunnen worden. Ook is er een magnetron voor algemeen gebruik.
Opbergruimte
In de kast op uw kamer is een koelkast aanwezig. Hier kunt u uw meegebrachte voedingsmiddelen bewaren. Op de door u meegebrachte etenswaren graag een datum noteren en attent zijn op de vervaldatum. Ook kunt u hier de voeding voor uw baby neerzetten, liefst in een aparte lade.
Zorg voor Moeder, Partner en Baby
Moeder, partner en baby kunnen dag en nacht bij elkaar zijn op een gezinskamer als zorg nodig is voor moeder en/of baby. Het contact tussen ouders en baby is belangrijk. Door samen voor uw baby te zorgen willen we het verblijf in het ziekenhuis zo veel mogelijk op thuis laten lijken. Er is ruimte voor rust, maar ook om samen te zijn met uw gezin.
Belangrijk daarbij is dat we u en uw partner betrekken in de zorg (net als thuis). Denk bijvoorbeeld aan het verschonen, wassen en voeden van uw baby. U raakt op deze manier snel vertrouwd met uw baby en leert uw baby kennen. De verpleegkundige of verzorgende kan ondersteunen waar dat nodig is.

Het Zorgteam
Op de afdeling werken kraamverzorgenden, obstetrieverpleegkundigen, kinderverpleegkundigen, neonatologieverpleegkundigen en algemeen verpleegkundigen. De kraamverzorgende is gespecialiseerd in de zorg voor de gezonde kraamvrouw en een gezonde pasgeborene. De obstetrieverpleegkundige is gespecialiseerd in de zorg rondom zwangerschap, bevalling en kraamtijd. Een kinderverpleegkundige is gespecialiseerd in de zorg voor de zieke baby. De neonatologieverpleegkundige is gespecialiseerd in de ernstig zieke pasgeborene. Ook werken er algemeen verpleegkundigen op de afdeling, die begeleid worden in de specialistische zorg en zich voorbereiden op de specialistische opleiding.
Op de afdeling werken gynaecologen en klinisch verloskundigen. Dit zijn verloskundigen die in het ziekenhuis werken. Ook werken er arts-assistenten op de afdeling. Tijdens uw opname heeft u vooral contact met verloskundigen en arts-assistenten. Als het nodig is, behandelt de kinderarts uw baby. Het kindergeneeskundig team bestaat uit neonatologen, kinderartsen, arts-assistenten en verpleegkundig specialisten.
Op de afdeling werken ook lactatiekundigen. Zij kunnen u helpen met vragen over borstvoeding en geven u de begeleiding die u nodig heeft.
Artsenvisite
Het team van onder andere artsen, verloskundigen en verpleegkundigen behandelt u en/of uw baby. Dagelijks evalueren we als behandelteam hoe het met u en uw baby gaat en wat eventuele volgende stappen in de behandeling zijn. Wij doen dit tijdens de artsenvisite. Deze visite vindt dagelijks of om de dag plaats bij u op de kamer. De verpleegkundige komt dan met de betrokken zorgverleners langs.
Het kan zijn dat er dagelijks één artsenvisite plaatsvindt waarbij u en uw baby worden beoordeeld. Het kan ook zijn dat er een apart moment is voor u en een apart moment voor uw baby. Artsenvisites vinden altijd plaats tussen 9.15 en 12.30 uur. De volgorde wordt aan het begin van de dag bepaald door de betrokken zorgverleners.
Uw bijdrage en vragen tijdens deze visite vinden wij belangrijk en u kunt indien gewenst actief deelnemen. De visite bestaat uit de volgende onderdelen: introductie door arts/verloskundige/verpleegkundig specialist, informatie door verpleegkundige over u en/of uw baby, aanvullingen vanuit u over uzelf of als ouder. Daarna wordt het beleid besproken en is er tijd voor vragen vanuit u en uw partner.

Opleidingsziekenhuis
Rijnstate is een opleidingsziekenhuis. Dat is ook de reden dat u regelmatig in contact komt met artsen en verpleegkundigen in opleiding. Er zijn op de afdeling arts-assistenten en coassistenten. Een arts-assistent is een afgestudeerde basisarts en handelt onder supervisie van de specialist. Sommige arts-assistenten zijn in opleiding tot gynaecoloog of kinderarts. Een coassistent is in opleiding tot basisarts.
Bij Zieke Baby
Als uw baby ziek is en op de afdeling opgenomen moet blijven, mogen jullie als gezin zolang als nodig is samenblijven op de gezinskamer.
Financiële Aspecten
Gedurende de eerste 28 dagen na de bevalling wordt u als moeder opgenomen onder het opnametype ‘gezonde moeder’. Dit opnametype valt onder de basisverzekering; u bent hiervoor verzekerd. Er wordt echter wel aanspraak gemaakt op uw eigen risico als u dit nog niet heeft verbruikt. Mogelijk heeft u een aanvullende verzekering waarbij er meer kosten worden vergoed. We adviseren u om dit bij uw eigen zorgverzekering na te vragen.
Alle maaltijden worden voor u verzorgd. Bent u opgenomen als gezonde moeder? Dit is wettelijk verplicht. Verblijft u na vier weken nog in het ziekenhuis? Dan spreken we over in-roomende ouders. U mag altijd (tegen betaling) mee-eten met alle maaltijden of gebruik maken van het personeelsrestaurant. Dit bevindt zich op de 2e verdieping van de B-vleugel en is dagelijks geopend van 11.30 tot 13.30 uur.
Bezoekregels
Broertjes en zusjes mogen op bezoek komen. Ze mogen niet in contact zijn geweest met een kind met een besmettelijke ziekte of zelf ziek zijn. Als uw oudere kind in contact is geweest met een kind dat waterpokken heeft, verzoeken wij dat direct te melden bij de arts, verpleegkundige of kraamverzorgende. Uw kind mag dan niet op bezoek komen.
Het overige bezoek (ouder dan 12 jaar) is de hele dag welkom. Per keer mogen er twee bezoekers (buiten de ouders) aanwezig zijn op de kamer. Om 21.00 uur sluit de hoofdingang. Kinderen onder de 12 jaar (anders dan broertjes en zusjes) zijn niet welkom. Bezoek is welkom in overleg met de ouders.
De afdeling is niet vrij toegankelijk. Mocht uw bezoek een infectie, diarree, koortslip of verkoudheid hebben, dan mag u dit bezoek pas ontvangen als ze hersteld zijn. Bezoek bij uw baby is alleen toegestaan als u of uw partner aanwezig is. De rust van uw baby tussen de voedingen door is belangrijk. Wilt u uw bezoek daar ook op attenderen?
Bezoek mag gebruik maken van het bezoekerstoilet op de gang.
Hygiënemaatregelen
Het is belangrijk om bij de verzorging van een pasgeboren baby een aantal maatregelen in acht te nemen. Was bij zichtbare verontreiniging of natte handen uw handen met water en zeep. Zijn uw handen niet nat of verontreinigd, desinfecteer uw handen dan met blauwe handalcohol. We adviseren u om uw nagels kort en verzorgd te houden. Doe uw sieraden zoals ringen, armbanden en horloges af.
Bij baby’s mogen geen bloemen en planten op de kamer staan; daarmee lopen ze extra risico om ziek (of zieker) te worden. Ballonnen zijn op de gezinskamers wel welkom. Wij vragen u om zelf de hygiënemaatregelen aan uw bezoek uit te leggen.
Veiligheid en Mobiliteit
Wanneer u op onze afdeling na de bevalling voor het eerst uit bed komt, is het verstandig dat u hierbij ondersteuning krijgt van uw partner, kraamverzorgende of verpleegkundige. Deze begeleiding is nodig omdat u eventueel duizelig kunt zijn en kunt vallen.
Let goed op met natte vloeren. De vloer kan glad zijn wanneer uw kamer net gepoetst is of na het douchen.
Ontwikkelingsgerichte Zorg (OGZ)
Op de afdeling Geboortezorg verzorgen we baby’s volgens de principes van ontwikkelingsgerichte zorg. Dit betekent dat we bij het verzorgen en benaderen van uw baby steeds kijken naar wat uw baby aangeeft. We proberen de signalen (gedrag en lichaamstaal) van uw baby te lezen en vervolgens hierop in te spelen. OGZ bevordert de ontwikkeling van uw baby. Baby’s die ziek, te klein of te vroeg geboren zijn en intensieve zorg nodig hebben, hebben baat bij een prikkelarme omgeving waardoor ze minder stress ervaren. Op de kamer waar u samen verblijft proberen we de rust voor uw baby zo goed mogelijk te waarborgen. Als het op uw kamer te druk wordt voor de baby, dan kunt u ook naar de familiekamer.
Wilt u meer informatie over ontwikkelingsgerichte zorg? Informeer naar de mogelijkheden.

Foto's en Video-opnames
U mag natuurlijk altijd foto's en video-opnames van uw kind en van uw gezin maken. Houd hierbij wel rekening met de privacy van onze medewerkers. Dit geldt ook voor het geluid van video-opnames. In de gezinskamer hangt een camera bij uw baby. Deze camera kan alleen de verpleegkundige gebruiken voor extra observatie.
Digitale Diensten
Patiënten en bezoekers hebben gratis beschikking over wifi (KPN Wifi hotspot) in het gehele ziekenhuis. Het is mogelijk om als ouder of wettelijk vertegenwoordiger toegang te krijgen tot Mijn Rijnstate. Dit noemen we machtigen. U kunt dan meelezen in het medisch en verpleegkundig dossier van uw kind. Wilt u meer weten over online machtigen?
Aangifte van Geboorte
Na de geboorte moet u uw kind aangeven bij de gemeente. Als uw kind in Rijnstate geboren is, geeft u het aan bij de gemeente Arnhem. Dat moet binnen 3 dagen. De dag van de geboorte zelf telt hierbij niet mee. Valt de laatste dag in het weekend of op een feestdag? Dan kunt u nog aangifte doen op de eerstvolgende werkdag.
Online Aangifte Doen
De vader of moeder logt in met DigiD. Om online aangifte te doen, heeft u een geboorteverklaring nodig. Hierop zet de verloskundige of arts die aanwezig was bij de geboorte op welke datum en hoe laat uw kind geboren is. Bent u onder begeleiding van uw eigen verloskundige bevallen in Rijnstate? Dan krijgt u de geboorteverklaring van haar. Bent u onder verantwoordelijkheid van de gynaecoloog of klinisch verloskundige bevallen in Rijnstate? Dan ontvangt u automatisch digitaal de geboorteverklaring van ons. Ga daarvoor naar ‘Dossier’ en dan naar ‘Brieven’. Daar vindt u onder afdeling 'Gynaecologie' uw geboorteverklaring. Soms duurt het een dag voordat de geboorteverklaring zichtbaar is.
Aangifte aan de Balie Doen
De vader of de moeder doet persoonlijk aangifte bij de balie van het Stadhuis.

Verzorging van de Moeder
Na de bevalling wordt u verzorgd en bijgestaan door de vroedvrouwen op de kraamafdeling. De vroedvrouw die u en uw baby op de afdeling ontvangt, zorgt vaak ook voor de eerste verzorging. Zij geeft u wat meer informatie over uw verblijf. Er wordt gepolst naar relevante aandachtspunten (allergie, thuismedicatie…). U krijgt ook uitleg over de werking van de eenheid. De vroedvrouw komt bij u langs voor een onthaalgesprek. Dit is een vraaggesprek met de bedoeling gegevens te verzamelen die nuttig zijn om uw verblijf zo aangenaam mogelijk te maken.
Op de kraamafdeling zal men u aanmoedigen om uw persoonlijke verzorging en de voeding en verzorging van uw baby zo veel mogelijk zelf in handen te nemen. Zo zal de overgang naar thuis gemakkelijker verlopen.
Na een Gewone Bevalling
Na de opname op de kraamafdeling is het belangrijk dat u kunt bijkomen van de bevalling, uw bloedverlies onder controle blijft en dat u spontaan kunt plassen. Vervolgens wordt u, afhankelijk van uw toestand, gewassen of kunt u zelf een douche nemen. Vraag hulp wanneer u na de bevalling voor het eerst uit bed komt. De vroedvrouw zal u alle uitleg geven over het te verwachten bloedverlies en over de verzorging van uw perineum. Bij zwelling van uw perineum wordt soms de eerste 24 uur een coldpack aangebracht. U kunt het zelfspoeltoestel gebruiken tijdens de hele duur van uw verblijf.
Wanneer u een infuus heeft, wordt dit verwijderd wanneer u goed hebt kunnen plassen, uw bloedverlies normaal is en uw baarmoeder goed samengetrokken is.
Na een Keizersnede
Bij opname op de kraamafdeling proberen we samen met u om u zoveel mogelijk comfort te bieden. Als u pijn hebt, moet u dit altijd melden aan de vroedvrouw. Indien nodig krijgt u extra pijnstilling.
De dag van de operatie heeft u bedrust, u heeft een blaassonde en infuus waardoor pijnstilling wordt gegeven. U mag bij aankomst op de kraamafdeling een lichte maaltijd nuttigen (bouillon, beschuitjes…). U draagt steunkousen en u krijgt ook bloedverdunnende injecties ter preventie van trombose. De arts bespreekt met u hoe lang u deze thuis verder moet toedienen. De vroedvrouw leert u of uw partner hoe u de injecties thuis zelf kunt toedienen. Het is belangrijk dat u uw benen, voeten en tenen beweegt als u in bed ligt om uw bloedcirculatie te bevorderen.
De dag na de keizersnede helpen we u de eerste keer uit bed. Snelle mobilisatie is belangrijk voor uw genezingsproces. We helpen u opfrissen; indien dit vlot gaat, worden uw infuus en blaassonde verwijderd.
Verblijfsduur na Bevalling
Als uw zwangerschap normaal verloopt, de bevalling vlot is en er geen verwikkelingen zijn na de bevalling, mag u naar huis. Het aantal dagen in het ziekenhuis hangt af van het type bevalling en of het om een eerste of volgende kind gaat.
- Gewone bevalling: Eerste kind: 3 nachten
- Vanaf het tweede kind: 2 nachten
- Keizersnede: 4 nachten
De artsen en vroedvrouwen overleggen samen met u wanneer de verblijfsduur verlengd moet worden. De eerste 3 dagen na de bevalling is medische opvolging verplicht.
Naar Huis
Als uw zwangerschap normaal verloopt, er zich geen problemen voordoen rond de bevalling of in de kraamtijd en er is, noch voor uzelf, noch voor uw baby, een medisch bezwaar om naar huis te gaan, dan kan u thuis, in uw eigen omgeving, verder herstellen.
De dag van uw ontslag nemen we uw parameters. Als alles goed gaat, krijgt u uw ontslagpapieren van de gynaecoloog. Bij uw baby evalueren we de voeding, het gewicht en de kleur (ikv geelzucht). Gaat u naar huis op dag 2 na de bevalling? Dan dient er nog een bloedafname genomen te worden en een saturatiemeting bij de baby.
U verlaat het ziekenhuis bij voorkeur in de voormiddag, tenzij u nog moet wachten op resultaten of onderzoeken. De vroedvrouw maakt een brief (met eventueel de Guthrie-test) voor uw vroedvrouw die de thuisbegeleiding op zich zal nemen.
Wanneer je een geplande keizersnede hebt gehad, blijf je ook 3 nachten (4 nachten bij een ongeplande keizersnede). Het kan soms zijn dat je, na overleg, wat langer in het ziekenhuis moet blijven. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer er medische redenen zijn die dit vereisen.
Bij jouw thuiskomst kan je rekenen op de nodige ondersteuning. Zo staan de vroedvrouw, de huisarts, Kind en Gezin en eventueel ook de kraamverzorgende voor je klaar! Belangrijk is wel dat je tijdens jouw verblijf in het ziekenhuis al contact opneemt met je vroedvrouw aan huis, zodat zij de zorg thuis direct kan overnemen.
Indien je naar huis gaat na 1 of 2 nachten, is het belangrijk dat je nog een afspraak maakt met de kinderarts voor een zevendedagsonderzoek (011 29 43 15). Dit is belangrijk om de volgende reden: Binnen de 72 uur na de geboorte sluit de ‘ductus arteriosus’, een verbinding tussen de longslagader en de aorta (de grote lichaamsslagader), die noodzakelijk is tijdens de zwangerschap om de longen te bypassen. Na de spontane sluiting van dit bloedvat is onze bloedcirculatie compleet en wordt het klinisch onderzoek van de baby best nog eens herhaald om volledig betrouwbaar te zijn.
Aarzel niet om je vroedvrouw of de kraamafdeling te contacteren wanneer je met vragen of twijfels zit! Ook wij stellen de gezondheid van jou en je kindje voorop en zijn steeds beschikbaar op het nummer: 011 33 93 20.
Klinische Opname en Verlengd Verblijf
Allereerst van harte gefeliciteerd met de geboorte van uw zoon/dochter. Wanneer u bent bevallen, wordt u in eerste instantie klinisch opgenomen op onze afdeling. Als u klinisch opgenomen bent, valt dit onder uw basisverzekering. Als de gynaecoloog vindt dat u naar huis toe mag, maar uw baby nog opgenomen blijft, mag u hier natuurlijk ook blijven.
Nee, u krijgt nog steeds van ons de zorg die u nodig heeft, maar we doen dan alleen in de ochtend uw controles in plaats van 3 keer per dag (tot 10 dagen na de bevalling). U kunt gewoon nog eten bestellen via de tablet. De eerste 10 dagen na de bevalling zijn de maaltijden voor u als kraamvrouw inbegrepen.
Als u 10 dagen na de bevalling nog bij ons op de afdeling verblijft, wordt u geregistreerd als gast. Uw kraambed wordt dan afgesloten in het ziekenhuis. Er worden dan geen standaard controles meer bij u uitgevoerd. U dient dan zelf voor uw medicatie te zorgen (verkrijgbaar bij de ziekenhuisapotheek met een recept). En we vragen u dan ook om zelf uw bed te verschonen. Beddengoed is vanuit het ziekenhuis beschikbaar. De kosten voor ontbijt, lunch en diner voor zowel u als kraamvrouw als voor uw partner zijn dan voor uw eigen rekening.
De Eerste Zorg voor uw Baby
Het eerste badje, de eerste luier verversen: in het begin voelt het verzorgen van je baby nog wat onwennig. Gelukkig hoef je dat allemaal niet alleen te doen. Tijdens je verblijf op de Materniteit komen we regelmatig kijken hoe het met jullie gesteld is. We leggen je alles uit, zodat je thuis met zelfvertrouwen voor je baby kan zorgen.
Je baby hoeft niet elke dag in bad. Je mag gerust meerdere dagen overslaan. De temperatuur van het badwater moet de eerste weken ongeveer 37 °C zijn. Zorg ervoor dat de temperatuur van de badkamer ongeveer 22°C is.
Je baby plast ongeveer vijf keer per dag. Controleer de luier na elke voeding. De ontlasting is minder goed te voorspellen. Die frequentie kan variëren van acht keer per dag tot één keer om de vier dagen. Schrik niet van de kleur: die kan in het begin zwart en kleverig of geel en lopend zijn. Gebruik je vochtige doekjes? Maak de billetjes nadien dan goed droog.
Reageer op de vroege hongersignalen van je baby, zoals smakkende geluidjes maken of zuigen op de hand. Je baby is dan nog geduldig en zal makkelijker aan de borst of fles gaan. Een huilende baby doen eten lukt niet. Is je kindje onrustig of hard aan het huilen? Dan kan je het beter eerst troosten door wat te knuffelen.
Een lichaamstemperatuur tussen de 36,5 en 37,5°C is normaal voor een pasgeborene. Als je baby koude handjes of voetjes heeft, zegt dat weinig over de lichaamstemperatuur. Voel dan even aan het nekje. Voelt je baby te koud of te warm aan? Pas eerst de omgeving aan: de dekentjes, de kleding, de kamer.
Heeft je arts vitamine D of vitamine K voorgeschreven? Vergeet die dosis dan niet aan je baby te geven. Het is mogelijk dat de arts de vitamine K al in het ziekenhuis via een spuitje heeft toegediend.
Wanneer de navelstreng eraf valt, wisselt van baby tot baby. Dat kan na enkele dagen zijn, of enkele weken. Daarna kan er nog wat geel of bloederig vocht uitkomen. Je hoeft daar niets aan te doen. Houd de navel gewoon goed droog. Kleef de luier dicht onder de navelstomp. Reinig enkel met water en droog de navel nadien goed af.
Veilig Slapen
Houd je baby de eerste zes maanden in jouw onmiddellijke omgeving. Leg je kind op de rug of op de zij, nooit zonder toezicht op de buik. Zorg ervoor dat je baby steeds vrij kan ademen, dus leg geen knuffels in het bedje. Gebruik geen stoffen bekleding rond de spijlen zodat er voldoende zuurstof kan circuleren. Leg je baby op een stevige matras en gebruik nooit een hoofdkussen.
De ideale kamertemperatuur is tussen 18 °C en 20 °C.
Medische Controles na de Geboorte
Is je baby een maand oud? Dan is het tijd voor een eerste controle door een arts. Dat mag je huisarts zijn, de dokter van Kind en Gezin of een kinderarts.
Veilig Vervoer
Maak je baby goed vast in een reiswieg (bv. Maxi-Cosi). Zet die bij voorkeur tegen de rijrichting in. Zorg dat de temperatuur in de auto niet te warm of te koud is. Geef je baby extra drinken tijdens lange reizen.
Algemene Veiligheidstips
Laat je baby niet alleen achter op het bed of op het verzorgingskussen. Neem je baby enkel op wanneer je zelf stabiel staat. Rook niet in huis. Schud je baby nooit.
Hulp en Ondersteuning
Kan je wel wat hulp gebruiken? Informeer dan naar een vroedvrouw aan huis, een kraamverzorgende, een borstvoedingsdeskundige (ook wel lactatiedeskundige genoemd) of een huishoudhulp. Of misschien wil je graag praten met een psycholoog?
Basisprincipes van de babyverzorging: essentiële tips voor ouders die voor het eerst een kindje krijgen
tags: #gezonde #kraamvrouw #verblijf #ziekenhuis