Hoewel Milaan tegenwoordig bekend staat om zijn verfijnde mode en grandeur, kende de stad in de jaren '60 een duisterder kant. De economische bloeiperiode van de regio trok criminelen aan, wat resulteerde in een golf van berovingen, ontvoeringen en moorden. De stad was verdeeld tussen rivaliserende maffiabendes die vochten om territorium, met een gemiddelde van 150 moorden per jaar gedurende een decennium. Deze periode van geweld is echter grotendeels uit het collectieve geheugen van Milaan gewist.
La Mala: Documentaire over het Criminele Verleden van Milaan
Chiara Battistini en Paolo Bernardelli brachten dit vergeten criminele verleden van Milaan naar boven met hun documentaireserie La Mala. Banditi a Milano. Het idee voor de serie ontstond na het inkijken van archieven van de inmiddels verdwenen lokale krant La Notte. "Daarna gingen we op zoek naar foto’s en overlevenden die ons uit eerste hand konden vertellen over die tijd," aldus Battisti.
Renzo Vallanzasca: De Legendarische Gangster
Een van de meest prominente figuren in de serie is Renzo Vallanzasca, die momenteel vier levenslange straffen uitzit. Zijn levensverhaal is zo ongelooflijk dat het, volgens Bernardelli, in Hollywood al tot talloze films zou hebben geleid.
- Geboren en getogen in Milaan, begon Vallanzasca zijn criminele carrière als tiener.
- Na enkele stints in de jeugdgevangenis, werd hij in 1972 op 22-jarige leeftijd gearresteerd voor een supermarktoverval.
- Als voortvluchtige wist hij door inbraken in andere gevangenissen nieuwe leden voor zijn bende te rekruteren.
Vallanzasca's criminele status werd onmiddellijk legendarisch, mede door zijn wrede daden en provocerende gedrag. In 1981 leidde hij een opstand in de gevangenis van Novara, die resulteerde in de dood van meerdere informanten. Zijn provocerende gedrag omvatte onder andere een telefoongesprek met een radiostation tijdens zijn vlucht. Hij wist vier keer te ontsnappen uit de gevangenis, waaronder een ontsnapping via een patrijspoort van een veerboot in Genua in 1987.
Andere Invloedrijke Gangsters: Turatello en Epaminonda
Naast Vallanzasca waren Francis Turatello en Angelo Epaminonda belangrijke gangsters in Milaan.
- Francis Turatello werd geruchten als de biologische zoon van maffiabaas Frank Coppola. Hij klom snel op en kreeg in de jaren zeventig controle over clandestiene goktenten en seksbendes in de stad.
- Angelo Epaminonda, afkomstig uit Sicilië, sloot zich aan bij de groep van Turatello. Zijn bende, die zichzelf 'de Indianen' noemde, was mogelijk de bloedigste en pleegde in een paar jaar tijd ongeveer zestig moorden. Een beruchte schietpartij vond plaats in een restaurant, waar zij maffiabaas Antonio Prudente executeerden vanwege zijn banden met Turatello.
Epaminonda bekende niet alleen gruwelijke misdaden, maar beweerde ook te hebben samengewerkt met machthebbers, waaronder een voormalige Italiaanse premier, om zijn criminele plannen te bevorderen. Hoewel het verhaal over het omkopen van Bettino Craxi onwaarschijnlijk klinkt, wordt het in de documentaire bevestigd door ooggetuigen.
Het 'Ontvoeringsseizoen' en de Rol van de Maffia
De periode tussen 1973 en 1984 staat bekend als het 'ontvoeringsseizoen', waarbij meer dan 160 mensen uit Milaan en omgeving werden ontvoerd voor losgeld. Rijke ondernemers en hun familieleden waren de voornaamste doelwitten. Deze ontvoeringen verhoogden de terreur in een stad die al werd geteisterd door berovingen en moorden. Ontvoeringen waren niet alleen een inkomstenbron voor kleine bendes, maar ook voor de maffia, met name de 'Ndrangheta uit Calabrië. Zij verdienden naar schatting miljoenen aan losgeld, dat werd geïnvesteerd in de cocaïnehandel, wat hun positie in de georganiseerde misdaad versterkte.
Het Einde van een Crimineel Tijdperk en de Herstructurering van de Maffia
De turbulente fase van het Milanese misdaadverhaal kende een dramatisch einde. Na de arrestatie van Vallanzasca en mede dankzij de bekentenissen van Epaminonda, startte in 1987 een groot proces tegen 122 verdachten. Tijdens dit proces, gehouden in een speciale bunker, loste een gangster genaamd Nuccio Milano zeven schoten op zijn rivalen, die echter ongedeerd bleven. Dit surrealistische incident markeerde het einde van deze onstuimige periode, hoewel de bendes niet verdwenen, maar zich hergroepeerden en beter gingen organiseren. Volgens regisseur Battistini zijn criminele organisaties nu een ondergronds onderdeel van de economische machine van de stad.
Al Capone: De Opkomst van een Amerikaanse Gangsterbaas
De tekst verschuift dan naar de Verenigde Staten en introduceert Alphonse (Al) Gabriel Capone, een prominente figuur in de Amerikaanse onderwereld. Geboren in Brooklyn, New York, in 1899, begon Capone zijn criminele carrière al op jonge leeftijd. Na een incident waarbij hij een lerares sloeg, stopte hij met school en sloot zich aan bij de beruchte Five Points Gang.
- Capone werkte als barman en uitsmijter bij Frankie Yale's Harvard Inn, waar hij zijn kenmerkende littekens opliep na een mesaanval van Frank Gallucio, die zijn zus had bedreigd. Dit leverde hem de bijnaam "Scarface" op.
- In 1919 verhuisde Capone naar Chicago en begon te werken voor Johnny Torrio, een invloedrijke gangster.
- Torrio zag Capone's talent en maakte hem in 1922 zijn rechterhand, verantwoordelijk voor gokken, alcoholhandel, prostitutie en afpersing in Chicago.
De Drooglegging en de Macht van Capone
Tijdens de Amerikaanse drooglegging (1920-1933), een periode waarin de productie en verkoop van alcohol verboden was, bouwde Capone een enorm fortuin op met de illegale handel in drank. Dit verbod, bedoeld om alcoholisme tegen te gaan, creëerde een lucratieve markt voor criminelen zoals Capone. Zijn imperium breidde zich uit over heel Chicago en daarbuiten, en hij verdiende naar schatting 100 miljoen dollar per jaar.
Capone werd berucht vanwege zijn macht over de onderwereld en zijn rivaliteit met andere gangsters, met name de Ierse gangster George "Bugs" Moran. Ondanks zijn vele misdaden, slaagden de autoriteiten er lange tijd niet in hem te veroordelen voor moord. De politie was op de hoogte van zijn activiteiten, maar Capone kon lange tijd ongestraft opereren dankzij zijn corrupte relaties en een leger van informanten.
Het Valentijnsdagbloedbad en de Val van Capone
Een van de meest beruchte gebeurtenissen waaraan Capone wordt toegeschreven, is het Valentijnsdagbloedbad in 1929. Zeven mannen werden op brute wijze vermoord in een garagebedrijf dat diende als dekmantel voor een concurrerende alcoholhandel. Hoewel niemand ooit voor deze moorden is veroordeeld, worden ze toegeschreven aan Capone en zijn mannen, met name Jack "Machine Gun" McGurn. Het doel was om zijn rivaal "Bugs" Moran uit te schakelen, die echter op tijd wist te ontsnappen.
De Amerikaanse regering zette uiteindelijk een tweesporenbeleid in om Capone te bestrijden. Onder leiding van Eliot Ness werd een betrouwbaar team van agenten, bekend als The Untouchables, opgericht om Capone's aanvoerlijnen te ontmantelen. Tegelijkertijd begon de geheime dienst, onder leiding van Frank Wilson, een onderzoek naar belastingfraude.
In 1931 werd Capone veroordeeld voor belastingontduiking. Hij werd aanvankelijk naar de Atlanta-gevangenis gestuurd en later overgeplaatst naar Alcatraz, waar hij streng bewaakt werd en geen contact mocht hebben met de buitenwereld. Na zijn veroordeling begon zijn organisatie te verdwijnen. In Alcatraz probeerde Capone bewakers om te kopen, wat leidde tot isolatie. Zijn mentale stabiliteit nam af, waarschijnlijk door onbehandelde syfilis, en hij begon tekenen van dementie te vertonen.
Eind 1939 werd Capone vervroegd vrijgelaten vanwege zijn slechte gezondheid. De laatste zeven jaar van zijn leven bracht hij door in zijn huis in Florida, een gebroken man die de maffia niet meer bestuurde. Hij overleed op 25 januari 1947 aan een hartstilstand na een beroerte.
De Maffia: Van Familie-eer tot Brutale Kartels
De tekst geeft een algemene uitleg over de maffia, gekenmerkt door een strenge hiërarchie en geheimhouding (Omertà). De wortels van de maffia liggen in het 19e-eeuwse Sicilië, maar ze vonden al snel een voedingsbodem in de Verenigde Staten.
Begin jaren '70 ontstonden in Latijns-Amerika machtige maffiakartels die afweken van het traditionele beeld van de maffioso. Deze kartels, zoals dat van Pablo Escobar, specialiseerden zich in drugs en maakten gebruik van brute geweld om tegenstanders en onschuldigen te intimideren. Escobar werd een van de rijkste mannen ter wereld door zijn internationale cocaïnehandel, met een geschat vermogen van 5 miljard dollar. Hij werd door president George Bush tot staatsvijand nummer één verklaard.
Bekende Maffiosi en Hun Rol
De tekst somt vervolgens diverse bekende figuren uit de maffia op:
- John Gotti: Bekend als de "Dapper Don", klom hij op tot het hoofd van de Gambino familie en werd hij tot levenslang veroordeeld.
- Meyer Lansky: De "Honest Meyer", een Joodse maffioso en een van de breinen achter de "Kosher Nostro". Hij stierf als een vrij man.
- Bernardo Provenzano: Chef van de Corleonesi, de leidende maffiafamilie van Sicilië, beschuldigd van meer dan vijftig moorden.
- Carmen Salvatore DiNunzio: Ook bekend als "Fat Bastard", een maffia-onderbaas uit Boston, gearresteerd wegens corruptie en georganiseerd gokken.
- Pasquale Condello: "Il Supremo", het hoofd van de 'Ndrangheta, gearresteerd na 20 jaar op de vlucht te zijn geweest.
- Carlo Gambino: Hoofd van de Gambino familie in New York en inspiratie voor de film "The Godfather".
- Lucky Luciano: Een van de grootste Amerikaanse misdadigers, beschouwd als de grondlegger van de moderne maffia. Hij reorganiseerde de maffia in vijf families en een commissie.
- Frank Costello: "Prime Minister" van de New Yorkse maffia, met invloedrijke casinobezittingen.
- Vito Genovese: Hoofd van de Genovese familie en een bondgenoot van Mussolini, die zijn rivaal Costello uitschakelde om "Baas van alle bazen" te worden.
Salvatore Lucania (Lucky Luciano): De Architect van de Moderne Maffia
De tekst verdiept zich verder in het leven van Salvatore Lucania, beter bekend als Lucky Luciano. Geboren in Sicilië in 1897, emigreerde hij als kind naar de Verenigde Staten. Hij werd al op jonge leeftijd lid van bendes en stond bekend om zijn intelligentie en organisatorisch talent.
- Luciano was een van de drijvende krachten achter de oprichting van de vijf grote maffiafamilies in New York in 1931: de Gambino, Lucchese, Colombo, Bonanno en Genovese families.
- Hij werkte nauw samen met andere legendarische figuren zoals Meyer Lansky, Bugsy Siegel en Frank Costello.
- Luciano speelde een cruciale rol in de Castellammarese Oorlog, waarbij hij eerst zijn baas Joe Masseria vermoordde en vervolgens Salvatore Maranzano, de laatste "Moustache Pete", uitschakelde om de weg vrij te maken voor een nieuwe structuur van de maffia.
Luciano's visie was om de maffia te moderniseren, rivaliteit om te zetten in samenwerking tussen de families en zich te richten op winstgevende activiteiten zoals drugs, prostitutie en gokken. Hij introduceerde de Commissie, een orgaan waarin de vijf families samen beslissingen namen.
In 1936 werd Luciano echter veroordeeld voor prostitutie en drugs handel, mede dankzij de inspanningen van openbare aanklager Thomas E. Dewey. Ondanks pogingen om Dewey te vermoorden, stak Luciano hier een stokje voor, uit angst voor publiciteit. Toch werd hij veroordeeld tot een gevangenisstraf van vijfendertig jaar en bracht hij tijd door in de Dannemora en Sing Sing gevangenissen.
Uiteindelijk werd Luciano in 1946 gedeporteerd naar Italië. Hij bleef echter invloedrijk in de georganiseerde misdaad, met name in de internationale drugshandel. Hij overleed in 1962 aan een hartinfarct op de luchthaven van Napels.
tags: #geboorte #van #het #gangsterdom