Vruchtwaterverlies bij Gebroken Vliezen: Wat U Moet Weten

Een bevalling kan op twee manieren beginnen. In 90% van de gevallen begint het met weeën. Echter, wanneer de vliezen breken, verlies je meestal een flinke hoeveelheid water. Dit water ziet eruit als kraanwater: helder en doorzichtig. Soms kunnen er wat witte of roze vlokjes in zitten, en soms verlies je daarbij een klein beetje bloed. Na dit eerste waterverlies blijf je geregeld kleine beetjes vocht verliezen. In een enkel geval zie je dat de eerste hoeveelheid achterwege blijft en dat je alleen maar kleine scheutjes verliest.

illustratie van gebroken vliezen met helder vruchtwater

Belangrijke Kenmerken van Vruchtwater

Het is belangrijk om de kleur van het vruchtwater te beoordelen. Probeer altijd wat water op te vangen door een boterhamzakje in je onderbroek te leggen. Hierdoor blijft het water liggen, en kunnen we het makkelijker beoordelen.

Wat te Doen bij Verschillende Kleuren Vruchtwater

  • Is het water helder, kleurloos of rozig, en breken de vliezen overdag? Dan moet je ons bellen op het spoednummer. We komen dan langs voor controle en het verder verloop te bespreken. Wanneer het 's nachts gebeurt, wacht je tot de volgende ochtend.
  • Is het vruchtwater groen, bruin of gelig? Dan moet je ons direct bellen, ook 's nachts. Dit gekleurde vruchtwater komt omdat de baby in het vruchtwater heeft gepoept. Het is dan belangrijk om de baby beter te controleren.

Wat is Vruchtwater en Waarom is het Belangrijk?

Je baby zit in de baarmoeder in een soort ballon (de vliezen) gevuld met vruchtwater. Het vruchtwater beschermt je baby tijdens de zwangerschap en speelt een rol bij de ontwikkeling. In het begin van de zwangerschap wordt vruchtwater vooral gemaakt door het binnenste vlies. Vanaf ongeveer 16 weken maakt je baby ook zelf vruchtwater aan via de nieren. De baby drinkt het vruchtwater op en plast het weer uit. Door vruchtwater in te slikken, oefent de baby alvast met drinken voor na de geboorte. Tot ongeveer 32 weken zwangerschap neemt de hoeveelheid vruchtwater langzaam toe tot zo'n 1 tot 1,5 liter.

Functies van Vruchtwater

Vruchtwater heeft verschillende belangrijke functies:

  • Bescherming: De vliezen met vruchtwater zijn een soort kussen om de baby heen, wat bescherming biedt tegen stoten en schokken.
  • Ruimte voor Groei en Beweging: Het vruchtwater zorgt voor ruimte waarin de baby kan groeien en bewegen, wat essentieel is voor de ontwikkeling van de spieren.
  • Voorbereiding op Voeding: Door vruchtwater in te slikken, oefent de baby alvast met drinken en verteren.
  • Ontwikkeling van de Longen: Je baby oefent adembewegingen met vruchtwater, wat helpt bij een goede ontwikkeling van de longen.
  • Bescherming van de Navelstreng: Het vruchtwater zorgt ervoor dat de navelstreng niet wordt platgedrukt, waardoor er voldoende bloed blijft stromen tussen jou en je baby.
  • Temperatuurregulatie: Het zorgt voor een constante en goede temperatuur in de baarmoeder.
  • Bescherming tegen Infecties: Er zitten stoffen in die de baby beschermen tegen virussen en bacteriën.
  • Voorkomen van Verklevingen: Het helpt het lichaam van je baby om zich goed te ontwikkelen, bijvoorbeeld door te voorkomen dat vingers en tenen aan elkaar vastkleven.
infographic met de verschillende functies van vruchtwater

Hoe Ziet Vruchtwater Eruit?

Vruchtwater is helder, lichtgrijs of wit van kleur en kan witte vlokjes bevatten, die bestaan uit huidschilfers en huidsmeer (vernix) van je baby. Soms heeft het vruchtwater een andere kleur, wat kan wijzen op een probleem:

  • Groen, geel of bruin vruchtwater: Dit duidt erop dat je baby in het vruchtwater heeft gepoept. Bel direct je verloskundige.
  • Roze of rood vruchtwater: Dit betekent dat er bloed in het vruchtwater zit. Neem contact op met je verloskundige.

Als het vruchtwater er normaal uitziet (helder, lichtgrijs of wit), kun je de gewone belinstructies van je verloskundige volgen.

Wat Betekent Te Veel of Te Weinig Vruchtwater?

Polyhydramnion (Te Veel Vruchtwater)

Bij sommige zwangerschappen is er meer vruchtwater dan normaal. Dit wordt polyhydramnion genoemd. Vaak is de buik groter dan normaal voor de zwangerschapsduur. Mogelijke oorzaken zijn suikerziekte bij de moeder, een infectie bij de baby, of problemen met het slikken van vruchtwater door de baby. Bij ongeveer 60% van de zwangeren is de oorzaak onbekend.

Vervolgonderzoeken kunnen bestaan uit een suikertest, een geavanceerd ultrageluid onderzoek (GUO) om lichamelijke afwijkingen bij de baby te detecteren, of een vruchtwaterpunctie om genetische afwijkingen te onderzoeken.

Gevolgen voor de zwangerschap en bevalling kunnen zijn: pijn in rug en buik, moeite met ademen, minder bewegingsruimte, vroegtijdig breken van de vliezen, vroeggeboorte, een minder ideale ligging van de baby (stuitligging of dwarsligging), risico op navelstrengprolaps, vroegtijdige loslating van de placenta, en meer bloedverlies na de geboorte.

De behandeling hangt af van de oorzaak. Bij zwangerschapsdiabetes wordt de bloedsuikerspiegel gereguleerd.

Oligohydramnion (Te Weinig Vruchtwater)

Wanneer de buik kleiner is dan normaal of minder goed groeit, kan dit duiden op te weinig vruchtwater, ook wel oligohydramnion genoemd. Sommige zwangeren voelen hun baby minder bewegen. Mogelijke oorzaken zijn een niet goed werkende placenta, afwijkingen bij de baby, hoge bloeddruk of zwangerschapsvergiftiging, te vroeg gebroken vliezen, of een zwangerschap langer dan 42 weken.

Vervolgonderzoek omvat een echo om de hoeveelheid vruchtwater te meten. Gevolgen voor de zwangerschap kunnen zijn: minder goede ontwikkeling van de longen, verminderde groei en beweging van de baby, en samendrukking van de navelstreng waardoor de baby minder zuurstof en voeding krijgt.

Er is geen specifieke behandeling om de aanmaak van vruchtwater te verhogen, maar de gezondheid van de baby wordt extra in de gaten gehouden met echo's en hartfilmpjes (CTG). Indien nodig kan de baby eerder geboren worden door middel van inleiding of een keizersnede.

HELP, Mijn baby heeft in het vruchtwater gepoept | Meconium houdend vruchtwater

Wat Gebeurt er als de Baby in het Vruchtwater Heeft Gepoept?

Wanneer de vliezen breken, kan het zijn dat de baby al in het vruchtwater heeft gepoept. Deze eerste babypoep, meconium, is donkergroen, plakkerig en slijmerig. Dit kan het vruchtwater geel, groen of bruin kleuren.

Oorzaken en Gevolgen van Meconiumhoudend Vruchtwater

Hoe langer de zwangerschap duurt, hoe groter de kans dat de baby in het vruchtwater poept. Dit gebeurt meestal omdat de darmen van de baby 'rijp' zijn. Soms poept een baby in het vruchtwater door stress, bijvoorbeeld wanneer die te weinig zuurstof krijgt.

Het grootste risico is dat de baby meconium inademt, wat kan leiden tot het meconium aspiratie syndroom (MAS). Baby's met MAS krijgen beademing in het ziekenhuis. Als blijkt dat je baby in het vruchtwater heeft gepoept, word je vaak doorverwezen naar het ziekenhuis voor extra monitoring. De bevalling kan worden ingeleid om de risico's te beperken.

Vroegtijdig Gebroken Vliezen

Wanneer de vliezen breken voor de 37e week van de zwangerschap, spreekt men van vroegtijdig gebroken vliezen. De oorzaak is meestal onduidelijk, mogelijk door een aangeboren zwakke plek in de vliezen.

Opname in het ziekenhuis is standaard bij vroegtijdig gebroken vliezen. Indien er weeën optreden voor de 34e week, wordt geprobeerd deze te remmen. Bij vroeggeboorte kan medicatie worden toegediend om de longrijping van de baby te versnellen. Bij een infectie is vroegtijdige geboorte noodzakelijk.

Leefregels en Controles bij Vroegtijdig Gebroken Vliezen

  • Bedrust: In principe wordt bedrust geadviseerd, in overleg met de arts.
  • Hygiëne: Niet in bad gaan en geen gemeenschap hebben om infectie te voorkomen.
  • Controles: Er worden kweken afgenomen om te controleren op bacteriën, de temperatuur wordt rectaal gemeten, en de kleur van het vruchtwater wordt gemonitord.

Als de weeën niet geremd kunnen worden, wordt de baby vroegtijdig geboren en opgenomen op de afdeling Neonatologie.

Wat te Doen als de Vliezen Gebroken Zijn?

Als je vliezen gebroken zijn, volg dan de instructies van je verloskundige op. Probeer indien mogelijk wat vruchtwater op te vangen om de kleur te beoordelen. Bij twijfel over de kleur of geur, neem altijd contact op met je verloskundige.

Vruchtwater of Urine?

Vruchtwater is meestal helder en heeft een zoetige geur, anders dan urine. Afscheiding kan ook verward worden met vruchtwater; een tabel kan helpen bij de identificatie.

Kenmerk Vruchtwater Urine Afscheiding
Kleur Helder, wit, roze, groen, bruin Geel Wit, gelig, soms met vlokjes
Geur Zoetig Ammoniak Licht zurig
Consistentie Waterig Vloeibaar Slijmerig, dikker

Meestal beval je binnen 24 uur na het breken van de vliezen. Als de geboorte langer dan 24 uur na het breken van de vliezen plaatsvindt, zal dit in het ziekenhuis gebeuren voor extra observatie.

'Voortijdig' Gebroken Vliezen (37-42 weken)

Als de vliezen breken zonder weeën tussen de 37 en 42 weken zwangerschap, spreken we van voortijdig gebroken vliezen. Er wordt meestal maximaal 72 uur gewacht of er vanzelf weeën op gang komen. Zo niet, dan wordt de bevalling ingeleid. Dagelijkse controles in het ziekenhuis zijn noodzakelijk om infectie te voorkomen.

Belangrijk om op te letten: Omdat de natuurlijke afscherming verdwenen is, is er een verhoogde kans op infectie. Nauwkeurige opvolging van instructies minimaliseert dit risico. Als de vliezen langer dan 24 uur gebroken zijn, vindt de bevalling in het ziekenhuis plaats.

Breken door de Verloskundige of Gynaecoloog

In slechts 10% van de gevallen breken de vliezen spontaan. Vaak breekt de verloskundige of gynaecoloog de vliezen tijdens de bevalling, of als de uitgerekende datum is gepasseerd en er al enige ontsluiting is.

schema van de progressie van de bevalling na het breken van de vliezen

tags: #hoeveelheid #vruchtwater #bij #breken #vliezen