De dagen voor Pasen, een periode van bezinning en persoonlijke groei, vallen dit jaar samen met wereldwijde uitdagingen door het Coronavirus. Deze lijdenstijd biedt echter ook een kans voor transformatie, van lijden naar leiden. Het is een tijd om stil te staan bij wat werkelijk belangrijk is en bewuste keuzes te maken ten gunste van de natuur, de maatschappij, onze naasten en onszelf. Terwijl de wereld letterlijk en figuurlijk een stapje terugdoet, ervaren we de kwetsbaarheid van ons bestaan en de diepgaande sociale, culturele, psychologische en politieke gevolgen van de huidige crisis.
Meer dan ooit worden we ons bewust van onze sterfelijkheid en de illusie van controle over het leven. Uiteindelijk zullen we altijd moeten buigen voor de wetten van de natuur. Pasen, het feest van wedergeboorte, symboliseert de ontwakende natuur na de winter en de opstanding van Christus. Eieren, symbool van nieuw leven dat schuilgaat in het schijnbaar dode, herinneren ons hieraan. Persoonlijke ervaringen met verlies en de naderende dood van een dierbare, die de zin van het leven en de dood doen overpeinzen, versterken deze reflectie.
In deze context van reflectie en verlies, wordt het verhaal van de 'aardereis van de kleine engel' gedeeld. Dit verhaal, verteld in vrijeschoolse kleuterklassen, beschrijft de reis van een engel die verlangt naar de aarde. De engel wordt gefascineerd door de schoonheid van de natuur: bergen, dalen, rivieren, stenen, kristallen, bomen, bloemen, gras, dieren, vogels en vissen.
Het Verlangen van de Kleine Engel
Er was eens een kleine engel, die over de rand van de hemelwei naar beneden naar de aarde keek. Daar zag het de prachtigste bergen en dalen, rivieren die zich erdoorheen slingerden, schitterende stenen en glanzende kristallen. Het rende naar de grote engel Gabriël en zei: “Ooh, ik wil zooo graag naar de aarde! Wat is het daar mooi met al die glanzende stenen en kristallen, en dat glinsterende water!”
Enige tijd later keek de kleine engel weer over de rand van de hemelwei naar beneden en nu zag het de prachtigste bomen, schitterende bloemen in alle kleuren van de regenboog, grote weides met frisgroen gras en heerlijk zoete vruchten die overal groeiden. Het rende weer naar de grote engel Gabriël en zei: “Ooh, ik wil zooo graag naar de aarde! Nu zag ik de bomen en de planten, de bloemen en de vruchten!”
Enige tijd later keek de kleine engel weer over de rand van de hemelwei naar beneden en nu zag het allerlei dieren lopen, vogels door de lucht vliegen en de vissen springen in het heldere water. Het rende weer naar de grote engel Gabriël en zei: “Ooh, ik wil zooo graag naar de aarde! Ik zag de dieren die rondlopen, langzaam en snel, de vogels in de lucht en de vissen op het water! Wat zou ik graag van dichtbij naar ze kijken! Ik wil de zachte dieren aaien, ik wil zwemmen met de vissen, ik wil in het gras liggen en naar de vogels kijken!”
De Voorbereiding op de Aardse Reis
Enige tijd later keek de kleine engel weer over de rand van de hemelwei naar beneden en nu zag het iets heel bijzonders: Het zag een huis en in dat huis zag het een vader en een moeder die samen een kamertje klaarmaakten. Het was zo’n gezellig kamertje, en er stond een prachtig wiegje klaar, met zachte gordijntjes, en de moeder en de vader omhelsden elkaar en legden zo liefdevol de dekentjes in dat fijne bedje… Nog nooit was de kleine engel zó snel naar de grote engel Gabriël gerend: “Ik wil NU naar de aarde! Ik heb zo’n lieve moeder en vader gezien, dáár wil ik heen!”
De grote engel keek met een zachte glimlach op de kleine engel neer en zei: “Goed. Je mag nu naar de aarde. Maar op de aarde kun je je vleugels niet gebruiken. Geef die maar aan mij, ik zal ze voor je bewaren. Als je leven op aarde voorbij is, kom je naar ons terug. We kijken naar je uit. En als je weer terugkomt, zal ik je je vleugels teruggeven. Stap nu maar op de grote regenboogbrug, die leidt je naar de aarde, naar je nieuwe huis. Als je de weg niet kunt vinden, zullen de zon en de maan en alle sterren je helpen op je weg naar de aarde. Ik zal een stukje met je meelopen, maar dan moet je de weg verder alleen afleggen.”
Toen nam hij de kleine engel bij de hand en bracht hem naar de regenboogbrug. Daar draaide hij de kleine engel met het gezicht naar beneden, naar de aarde, zodat het kon zien waar het heen moest gaan. “Daar ga je heen,” zei hij zacht. “Volg de brug maar, je komt er vanzelf. De zon, de maan en de sterren zullen je de weg wijzen.” Toen voelde de kleine engel hoe de grote engel zijn vinger op de lippen van de kleine engel legde en hij zei: “Op aarde zul je niet van ons kunnen vertellen, want je zult ons vergeten zijn. En nu droegen de kleine voetjes onze kleine engel naar de aarde. Het was vergeten waar het vandaan kwam. Het wist alleen waar het heen wilde. Onderaan de brug was het zó moe van de lange reis, dat het ging liggen en in slaap viel. De kleine engel werd wakker als een pasgeboren mensenkind, en het lag in de heerlijke zachte wieg. Liefdevol tilde de moeder hem eruit en aaide hem over zijn zachte wangetjes. “Kijk,” zei ze tegen de vader, “zie je hoe het kindje een klein kuiltje op zijn bovenlip heeft?”

Natuurlijke Ontwikkeling en Geboorte
Het ontdekken van de natuur is geschikt voor elke doelgroep en kan al vanaf jonge leeftijd gestimuleerd worden. Door op een laagdrempelige en speelse manier met de natuur bezig te zijn, stimuleer je de zintuigen en de verdere ontwikkeling van het kind. In het eerste levensjaar leert een baby enorm veel, zowel op motorisch als zintuiglijk gebied. De natuur kan hier een grote bijdrage aan leveren door het stimuleren van tastzin, grove motoriek en zintuiglijke waarneming.
De term "natuurlijk" rondom zwangerschap en geboorte wordt door velen gewenst, maar de invulling ervan kan verschillen. Een kind ontwikkelt zich op zijn eigen wijze natuurlijk wanneer het liefhebbende ouders heeft die veiligheid, ontwikkelingsruimte, uitdaging en verzorging bieden. Niet alles wat in de natuur gebeurt, zoals in de dierenwereld, is echter geschikt voor mensenkinderen. De antroposofische kijk op ontwikkeling biedt hierin inzicht en is leidend voor concepten als Natuurlijk Kraamzorg.
De eerste duizend dagen van een kind zijn essentieel voor de ontwikkeling. De natuur draagt hier positief aan bij en stimuleert de zintuiglijke, psychische en motorische ontwikkeling en de algehele gezondheid. Het boek 'Naar buiten met jonge kinderen' biedt handvatten om baby's, dreumesen en peuters de natuur te laten ervaren door middel van activiteiten.

De Vrije Geboorte en de Rol van de Natuur
De wens om "zo natuurlijk mogelijk" te bevallen, is voor veel aanstaande ouders. Een geboorte is een van de belangrijkste gebeurtenissen in een mensenleven, en een positieve ervaring is cruciaal voor een goede start van het ouderschap en voor de baby op aarde. Helaas ervaren veel vrouwen een negatieve geboorte door medische ingrepen zonder overleg, wat hun autonomie ondermijnt.
Een Vrije Geboorte, zoals beschreven in het boek van Anna Myrte Korteweg, is een bevalling waarbij de vrouw in haar kracht staat en zich kan overgeven aan het proces. Dit betekent bewust eigen keuzes maken, in gesprek met zorgverleners, en niet standaard protocollen volgen. Het is bevallen zoals de natuur het bedoeld heeft, met een hormonencocktail die weeën bevordert, ontspanning brengt en pijn vermindert. Adrenaline kan deze natuurlijke flow belemmeren, dus stress en spanning in de bevallingskamer dienen geminimaliseerd te worden.
De voordelen van een vrije geboorte voor moeder en kind zijn aanzienlijk. Een zachtere en vredigere start voor de baby en een krachtige start in het moederschap voor de vrouw. Vrouwen die een positieve, vrije geboorte hebben beleefd, putten hier kracht uit in hun moederschap. De essentie is het maken van eigen keuzes, gehoord en gezien worden door zorgverleners, en de hoofdrol spelen in deze levensveranderende gebeurtenis.
Een bevalling vraagt alles van je, zowel fysiek als emotioneel. Door je over te geven aan dit proces, kom je dichtbij de ervaring van het leven zelf en je eigen innerlijke natuur. Hoe je met geboorte omgaat, zegt veel over hoe je met het leven omgaat: kun je het proces vertrouwen en je overgeven, of wil je de controle behouden? Dit thema komt ook op andere momenten in het leven naar voren, zeker bij grote veranderingen en het betreden van onbekend terrein.
Het boek 'Vrije Geboorte' gaat verder dan alleen geboorte; het behandelt ook vrouw zijn in de maatschappij, het vrouwelijk pijnlichaam, zelfafwijzing en zelfacceptatie. Medische protocollen zijn nuttig, maar mogen geen eigen leven gaan leiden. Per situatie, per moeder moet gekeken worden wat mogelijk is en kan vrij gekozen worden om een protocol op te volgen of een andere oplossing te vinden.
bevruchting + embryonale fase
Geboorte in de Natuur: Een Persoonlijke Droom
De droom om in het bos te bevallen, ondanks angsten en onzekerheden, wordt gedeeld. De wens om zelf de regie te hebben over de bevalling, weg van het ziekenhuis en liggend bevallen, is sterk aanwezig. Hoewel dit als onverantwoord kan worden gezien, staat de gedachte vast. De begeleiding van een vroedvrouw is gewenst, maar het vinden van een geschikte professional in België die hierin wil begeleiden, is een uitdaging.
Meer en meer ouders begrijpen het belang van bos en bomen, niet alleen voor nu, maar ook voor toekomstige generaties. Het aanplanten van een geboortebos is een manier om dit belang te onderstrepen. Bossen fungeren als natuurlijke filters en bieden heerlijke plekken om te spelen en memorabele momenten te beleven. Een gezamenlijke plantactie met familie en vrienden kan het bos nog specialer maken.
Het concept van "natuurlijk" rondom zwangerschap kan verwarrend zijn. De antroposofische kijk op ontwikkeling is behulpzaam in het begrijpen van de natuurlijke ontwikkeling van een kind. Elk kind verdient het om zich welkom te voelen op aarde, met liefhebbende ouders die veiligheid, ontwikkelingsruimte, uitdaging en verzorging bieden.
De ziel van een kind kiest bewust of onbewust ouders die passen bij de levensopdracht. Het kind is geestelijk en kan uittredingen maken, en ziet bijvoorbeeld zijn eigen geestelijke begeleiding. Het kind heeft ook een eigen innerlijke sturing door contact met het hogere zelf en kan inzichten hebben in de persoonlijkheid van de ouders. Als het kind zich niet gehonoreerd voelt in wie het wezenlijk is, kan het zich verlaten voelen.
Bewustwording van de diepere betekenis van mens-zijn geeft zwangerschap een nieuwe inhoud. De discussie over abortus, met name in de VS, Zwitserland en Italië, en de mogelijke uitbreiding van de abortuswetgeving in Nederland, benadrukken de complexiteit van deze thematiek. Hoewel complicaties tijdens de zwangerschap, zoals een stuitligging, niet direct te duiden zijn als angst, kan men wel invoelen waardoor deze ontstaan.
Creatief omgaan met levenslessen, je openstellen voor het leven zoals het zich voordoet, is essentieel. Een kind schenken betekent jezelf schenken in overgave aan het leven. De wens voor een kind onder bepaalde voorwaarden, zoals geen handicap of juist bijzondere talenten, kan een uitdaging vormen. De ziel van een kind, die de benodigde kwaliteiten nog dient te ontwikkelen, kan processen van ontmoediging, eenzaamheid en machteloosheid ervaren. Dit kan zich uiten in onverwachte bewegingen van de baby, het niet bewegen, of zwangerschapskwaaltjes bij de moeder.
Communicatie met het kindje tijdens de zwangerschap is behulpzaam. De baby voedt zich met mannelijke en vrouwelijke energieën om zichzelf te vormen. Oogcontact zorgt ervoor dat de baby zich gezien voelt. Het gebruik van de eigen stem om te zingen, in plaats van alleen muziekdoosjes, is waardevol. Als mens proberen we de twee werelden - de fysieke en de spirituele - in balans te brengen. De baby, een pasgeboren engeltje, kan gemakkelijk van stemming veranderen, glijdend tussen gevoelens en bewustzijnsniveaus.
