Langdurig Gebroken Vliezen: Informatie en Begeleiding

Als de vliezen van de ongeboren baby zijn gebroken, ontstaat een open verbinding van de baby met de buitenwereld. Dit brengt een licht verhoogd risico op infectie met zich mee voor zowel moeder als kind. In de meeste gevallen zal de verloskundige of gynaecoloog u adviseren om af te wachten of de weeën spontaan op gang komen, mits het vruchtwater helder blijft en er geen tekenen van infectie zijn. Indien de vliezen langer dan 24 uur gebroken zijn, spreken we van langdurig gebroken vliezen. Vanaf dit moment zal, vanwege de toenemende kans op infectie bij de baby, de bevalling in het ziekenhuis plaatsvinden onder leiding van de gynaecoloog. Na 24 uur worden in het ziekenhuis extra controles uitgevoerd.

Wat zijn gebroken vliezen?

Het breken van de vliezen, ook wel vruchtwaterverlies genoemd, kan het eerste teken zijn van het begin van de bevalling. De vliezen beschermen de baby tegen infecties. Als deze zijn gebroken, valt deze bescherming weg, waardoor de kans op een infectie groter wordt. Om de kans op infectie te verkleinen, worden bepaalde adviezen gegeven.

Adviezen ter vermindering van de kans op infectie:

• Het is beter om niet in bad te gaan; douchen mag wel.
• Er wordt afgeraden om in een zwembad of open water te zwemmen.
• Bij gebroken vliezen wordt seksuele activiteit afgeraden.
• Als de vliezen gebroken zijn en er nog geen weeën zijn, wordt geadviseerd om elke 4 uur de lichaamstemperatuur te meten. Bij een temperatuur van 37.8°C of hoger dient contact te worden opgenomen met de verloskundige of gynaecoloog.

Wanneer spreken we van langdurig gebroken vliezen?

We spreken van langdurig gebroken vliezen wanneer de vliezen langer dan 24 uur gebroken zijn. Dit komt voor in ongeveer 10% van de zwangerschappen en is geen reden tot directe zorg.

Wanneer de vliezen langer dan 24 uur gebroken zijn en er op dat moment geen weeën zijn, is het advies in de meeste regio's om de zorg over te dragen naar de tweedelijn (het ziekenhuis). Als er na 48 tot 72 uur gebroken vliezen nog steeds geen weeën zijn, wordt geadviseerd om de bevalling in te leiden.

Van de vrouwen met langdurig gebroken vliezen bevalt 90 tot 95 procent binnen 72 uur. Uit onderzoek blijkt dat de kans op spontane weeën na deze 72 uur erg klein is.

Wat gebeurt er na het breken van de vliezen?

Bij het breken van de vliezen neemt u contact op met uw behandelend verloskundige of gynaecoloog. Deze zal een controle thuis of in het ziekenhuis afspreken. Het vruchtwater wordt geobserveerd: dit moet helder (doorzichtig) van kleur zijn. Soms is het wat lichtroze, soms zitten er enkele witte vlokjes in: dit is niets afwijkends. Wanneer er bijmenging van ontlasting van het kind optreedt, kan het vruchtwater groen of bruin verkleuren. Een rode verkleuring ontstaat door bijmenging van wat bloed.

Er wordt een groep-B-streptokokkenkweek (GBS-kweek) afgenomen. Dit is een kweek om te testen of u deze bacterie bij u draagt. Dit is belangrijk om te weten omdat deze bacterie voor een ernstige infectie bij het kind kan zorgen. De GBS-kweek wordt uitgevoerd door met een kweekstokje (soort wattenstaafje) langs de zijwanden van de vagina en de anus te strijken. Dit is niet pijnlijk. Er vindt geen inwendig onderzoek (vaginaal toucher) plaats totdat de verloskundige of gynaecoloog zeker weet dat de bevalling is begonnen, dit in verband met het infectiegevaar.

Als de controles goed zijn, mag u in principe naar huis. U krijgt dan mogelijk een volgende afspraak voor controle ingepland. Mocht uit de uitslag van de kweek blijken dat u drager bent van de GBS-bacterie, dan wordt u zo snel mogelijk ingeleid en kan het zijn dat u gedurende de bevalling antibiotica krijgt.

Controles in het ziekenhuis

Wanneer de vliezen langer dan 24 uur gebroken zijn, wordt u opgenomen in het ziekenhuis om daar te gaan bevallen. Dit gebeurt omdat de kans op infectie na 24 uur groter is. Voor, tijdens en na de bevalling worden uw conditie en die van uw kind nauwlettend in de gaten gehouden. Binnen 24-48 uur na het breken van de vliezen wordt u opgenomen op de Verlos- en Kraamafdeling. Daar wordt gestart met het inleiden van de bevalling.

Om na te gaan of er een infectie is, wordt een kweek van uw vagina afgenomen met een klein wattenstokje. Na de bevalling wordt uw baby nagekeken door de kinderarts.

In het ziekenhuis worden de volgende controles uitgevoerd:

• Observatie van het vruchtwater (moet helder zijn).
• Afname van een GBS-kweek.
• Meten van de lichaamstemperatuur.
• Een CTG (hartfilmpje van de baby) wordt gemaakt.
• Uw hartslag wordt gemeten.

Als uw vliezen gebroken zijn en u minder dan 37 weken zwanger bent, wordt u opgenomen op de afdeling verloskunde. Als u boven de 37 weken zwanger bent en alle controles goed zijn, mag u in principe naar huis. In 90% van de gevallen komen de weeën vanzelf binnen 72 uur op gang. Aangezien de kans op infectie pas stijgt na 72 uur, kan de gynaecoloog in overleg met u besluiten om deze 72 uur af te wachten. Als de bevalling niet spontaan op gang komt, wordt u ingeleid. Dit kan gebeuren door middel van prostaglandine gel, een ballon of een infuus.

Wanneer moet u bellen?

U dient contact op te nemen met uw zorgverlener in de volgende situiteiten:

• Als de bevalling start. Bij een tweede of volgende bevalling herkent u de weeën vaak, maar bel in ieder geval als de weeën om de 5-7 minuten komen.
• Bij een lichaamstemperatuur van 37.8°C of hoger.
• Bij bloedverlies.
• Bij kleurveranderingen van het aflopende vruchtwater.
• Als u zich onwel voelt of buikklachten krijgt.
• Als u uw baby minder voelt bewegen, of bij twijfel en ongerustheid.

De bevalling in het ziekenhuis

Wanneer de bevalling na het breken van de vliezen spontaan op gang komt, zal de verloskundige van de eigen praktijk uw bevalling begeleiden als dit binnen 24 uur na het breken van de vliezen gebeurt. Gebeurt dit na 24 uur, dan zal de gynaecoloog van het ziekenhuis de zorg voor de bevalling overnemen. Dit geldt ook als de bevalling moet worden ingeleid.

Als er tijdens de bevalling tekenen zijn van een infectie bij de baby, krijgt u via een infuus antibiotica toegediend.

Na de bevalling blijven u en uw baby minimaal 12 tot 24 uur in het ziekenhuis. Dit om u en uw kind goed te kunnen observeren. Als uit de GBS-kweek blijkt dat u drager bent van de bacterie, wordt de opname met een dag verlengd. De kinderarts kijkt uw baby na. Mocht de arts een infectie vermoeden, dan kan het zijn dat uw baby langer moet blijven. Jullie kunnen samen op een kamer verblijven, ook als uw baby extra zorg nodig heeft.

De verpleegkundigen houden goed in de gaten hoe het met uw baby gaat. Elke 3 uur wordt de temperatuur van uw kind gemeten en wordt uw kind geobserveerd. Als er na de observatie geen tekenen van infectie zijn bij u en uw kind, mogen jullie het ziekenhuis verlaten. De verpleegkundige brengt de verloskundige op de hoogte van de bevalling.

Badbevalling: Informatie en Overwegingen

De tekst bevat ook uitgebreide informatie over badbevallingen. Deze informatie wordt hieronder samengevat:

Voordelen van een badbevalling:

• Verlichting van klachten: Warm water verzacht rugklachten, bekkeninstabiliteit en andere lichamelijke ongemakken tijdens de zwangerschap.
• Bewegingsvrijheid: Door de opwaartse druk van het water is het lichaam lichter, wat meer bewegingsvrijheid geeft en het aannemen van actieve baringshoudingen bevordert.
• Ontspanning: Warm water ontspant, waardoor weeën beter doorzetten en de ontsluiting sneller vordert. Dit leidt vaak tot een soepelere en minder stressvolle bevalling.
• Kortere bevalling: Door de grotere bewegingsvrijheid kan de bevalling in bad tot wel 3 uur korter duren dan buiten het bad. De kans op een kunstverlossing is ook kleiner.
• Pijnbestrijding: Vrouwen ervaren minder pijn en hebben minder behoefte aan pijnstilling. Warm water werkt als een natuurlijke pijnstiller door de productie van endorfines te stimuleren.
• Soepelere weefsels: Het warme water maakt weefsels soepeler, waardoor de kans op uitscheuren kleiner is.
• Tevredenheid: Vrouwen ervaren na een badbevalling een grotere tevredenheid.
• Minder bloedverlies: Uit onderzoek blijkt dat er in bad over het algemeen iets minder bloed wordt verloren.

Een badbevalling voor de baby:

Voor een baby is geboren worden in water een rustige en natuurlijke overgang van het vertrouwde vruchtwater naar het warme badwater. Baby's die in water geboren worden, zijn vaak ontspannen, huilen nauwelijks en reageren alert. Waterbaby's blijken op de langere termijn ook rustigere baby's te zijn.

Mogelijke nadelen van een badbevalling:

• Praktische bezwaren: Het huren en opzetten van een bad thuis kan wat werk zijn. In het ziekenhuis is een vast bad praktischer.
• Afstand voor partner: De partner kan zich iets meer op afstand voelen, vooral als het bad groot is en er weinig steunpunten zijn.
• Toegang voor zorgverleners: Voor verloskundigen kan het soms lastig zijn om bij de barende te komen in bepaalde houdingen of bij specifieke baden.
• Medische indicatie: Bij een medische bevalling kunnen er bezwaren vanuit het ziekenhuis zijn. Vaak kan wel ontsloten worden in bad, maar wordt gevraagd eruit te komen voor het laatste deel van de bevalling.
• Eerdere ruptuur: Bij een eerdere totale ruptuur geeft bevallen in bad een grotere kans op weer een totale ruptuur dan bevallen op het droge.

Badbevalling in de praktijk:

• Watertemperatuur: De ideale watertemperatuur is rond de 37 graden Celsius.
• Timing: Het bad kan het beste worden ingegaan met krachtige, regelmatige weeën, bij voorkeur rond de 4-5 centimeter ontsluiting. Te vroeg instappen kan de ontsluiting vertragen of stoppen.
• Duur in bad: Na twee uur in het bad neemt het effect van het warme water af. Het is dan verstandig om kortdurend uit bad te gaan om te eten, drinken en naar het toilet te gaan.
• Houdingen: Tijdens de ontsluiting kunnen diverse houdingen worden aangenomen.
• Baby onder water: De baby kan na de geboorte nog 1 tot 1,5 minuut onder water 'zwemmen' als hij in goede conditie is.
• Geboorte van de placenta: De placenta kan ook in bad worden geboren. Het inschatten van bloedverlies is in bad wel moeilijker.

Badbevalling thuis:

Voor een badbevalling thuis kan een gewoon ligbad soms te smal zijn. Een professioneel bevalbad is ruimer en biedt meer bewegingsvrijheid. Deze baden kunnen worden gekocht of gehuurd.

Een bevalbadpakket kan worden gehuurd en bevat alle benodigdheden voor een thuisbevallng, zoals een luchtpomp, vulslang, thermometer, schepnetje, placenta opvangbakje, dompelpomp, emmer, desinfectiemiddel, afdekhoes en een instructiekaart.

tags: #badbevalling #langdurig #gebroken #vliezen