Tijdens de zwangerschap vinden er verschillende medische onderzoeken plaats om de gezondheid van zowel de moeder als de baby te waarborgen. Een van deze belangrijke onderzoeken is de suikertest, die dient om zwangerschapsdiabetes op te sporen. Zwangerschapsdiabetes is een tijdelijke vorm van diabetes die tijdens de zwangerschap kan ontstaan door hormonale veranderingen en die, indien niet goed opgevolgd, gevolgen kan hebben voor zowel de moeder als de baby.
Medische Begeleiding Tijdens de Zwangerschap
Gedurende de zwangerschap wordt u bijgestaan door een gespecialiseerd team. De gynaecoloog is verantwoordelijk voor de medische opvolging van uw zwangerschap en bevalling, waarbij de nadruk ligt op uw gezondheid en die van de baby. Daarnaast kan een vroedvrouw u ondersteunen bij diverse aspecten van uw zwangerschap, in samenwerking met de gynaecoloog. Er zijn standaard afspraken bij de vroedvrouw voorzien, die worden ingepland tijdens uw eerste consultatie bij de gynaecoloog. U kunt kiezen voor individuele consultaties of groepssessies.
Tijdens de zwangerschap kan het voorkomen dat extra mentale ondersteuning nodig is. Een prenatale psycholoog of liaisonpsycholoog kan u bijstaan bij het verwerken van emoties. Fysieke voorbereiding op de bevalling kan plaatsvinden met een kinesist, die u begeleidt bij lichaams- en ademhalingsoefeningen. Deze therapie kan zowel voor als na de bevalling worden gevolgd. Activiteiten zoals zwemmen en prenatale aquagym dragen positief bij aan uw conditie en welzijn. U heeft recht op 9 sessies kinesitherapie, die vergoed worden door uw ziekteverzekering.
Indien u ondersteuning nodig heeft bij administratieve taken, financiële vragen of algemene begeleiding, kunt u terecht bij de sociale dienst. Deze dienst biedt gratis hulp en uitleg in het ziekenhuis waar u gaat bevallen. Een afspraak bij de sociale dienst is kosteloos.
Diagnostische Onderzoeken Tijdens de Zwangerschap
Om de groei en ontwikkeling van uw baby te volgen, wordt er gebruik gemaakt van echografie. Dit pijnloze en veilige onderzoek brengt de baby in de baarmoeder in beeld. Tijdens de echografie wordt de groei gecontroleerd, de ligging beoordeeld en soms kan ook het geslacht worden vastgesteld. De mutualiteit vergoedt doorgaans drie echo-onderzoeken tijdens de zwangerschap.
Voor de opsporing van genetische aandoeningen, zoals het Syndroom van Down, Edwards of Patau, kan de NIP-test (niptest) worden uitgevoerd. Dit is een eenvoudige bloedtest die bijna volledig wordt terugbetaald door de mutualiteit. In sommige gevallen, wanneer er een verhoogd risico is op genetische afwijkingen of infecties, kunnen een vlokkentest (vroeg in de zwangerschap) of een vruchtwaterpunctie (later in de zwangerschap) nodig zijn. Deze testen zijn niet verplicht.
De Suikertest: Opsporing van Zwangerschapsdiabetes
In de tweede helft van de zwangerschap wordt de suikertest uitgevoerd om zwangerschapsdiabetes op te sporen. Zwangerschapsdiabetes is een tijdelijke aandoening die ontstaat door hormonale veranderingen tijdens de zwangerschap, waardoor het lichaam minder gevoelig wordt voor insuline en de bloedsuikerspiegel kan stijgen. Deze aandoening komt relatief vaak voor en vereist goede opvolging, aangezien het kan leiden tot een te zware baby.
Wat is Zwangerschapsdiabetes?
Diabetes mellitus (suikerziekte) is een stofwisselingsziekte waarbij de alvleesklier te weinig of geen insuline produceert. Insuline reguleert de bloedsuikerspiegel na de inname van suikerhoudende stoffen. Bij een tekort aan insuline blijft er te veel suiker in het bloed (hyperglycemie). Zwangerschapsdiabetes is een specifieke vorm die ontstaat tijdens de zwangerschap als gevolg van hormonale veranderingen, die het lichaam ongevoeliger maken voor insuline. Als de bloedsuikerspiegel te hoog wordt, spreken we van zwangerschapsdiabetes.
Jaarlijks krijgt ongeveer 9% van de zwangere vrouwen de diagnose zwangerschapsdiabetes. Om de risico's voor moeder en kind te beperken, is een goede opvolging en behandeling essentieel.
Risico's van Zwangerschapsdiabetes
Onbehandelde zwangerschapsdiabetes kan leiden tot diverse complicaties:
- Voor de moeder: verhoogde kans op zwangerschapsvergiftiging, keizersnede, complicaties bij volgende zwangerschappen, en een verhoogd risico op het ontwikkelen van diabetes mellitus type 2 op latere leeftijd.
- Voor de baby: verhoogde kans op een hoog geboortegewicht (macrosomie), schouderletsel of ander geboortetrauma, te lage suikerwaarden na de bevalling, en een verhoogd risico op het ontwikkelen van suikerziekte en overgewicht vanaf de adolescentie.
Vrouwen met zwangerschapsdiabetes hebben een 50% kans om later in hun leven diabetes type 2 te ontwikkelen. Tevens is er een verhoogd risico op het ontwikkelen van diabetes en overgewicht bij hun kinderen op latere leeftijd.
Verhoogd Risico op Zwangerschapsdiabetes
Bepaalde factoren verhogen het risico op het ontwikkelen van zwangerschapsdiabetes:
- Een BMI > 25 en een buikomtrek van > 88 cm vóór de zwangerschap.
- Familiale belasting: één van de ouders, broers of zussen heeft diabetes type 2.
- Leeftijd boven de 30 jaar (de kans stijgt met 4% per levensjaar).
- Eerdere zwangerschapsdiabetes gehad.
- Kinderen met een hoog geboortegewicht (zeker > 4,5 kg).
- Behoren tot bepaalde etnische groepen.
- Een zeer hoog of zeer laag eigen geboortegewicht.
Hoe wordt de Suikertest Uitgevoerd?
Er zijn twee soorten testen die gebruikt worden om zwangerschapsdiabetes op te sporen: de screeningstest (Glucose Challenge Test - GCT) en de diagnostische test (Orale Glucosetolerantietest - OGTT).
Glucose Challenge Test (GCT) - Screeningstest
De Glucose Challenge Test (GCT), ook wel O'Sullivan-test genoemd, wordt uitgevoerd tussen de 24e en 28e zwangerschapsweek. Hiervoor hoeft u niet nuchter te zijn. U drinkt een oplossing met 50 gram glucose. Eén uur na inname wordt uw bloedsuikerspiegel (glycemie) gemeten via een bloedafname.
Procedure O'Sullivan-test:
- Meld u aan bij de kiosk in het algemeen onthaal (straat 60).
- Neem een volgnummer bij het binnenkomen in het lab.
- Wacht tot uw nummer op het scherm verschijnt en begeef u naar de aangeduide balie.
- Drink de glucoseoplossing binnen de 5 minuten op. Noteer het tijdstip waarop u dit heeft uitgedronken.
- Gedurende het uur dat volgt mag u niets meer eten, maar een beker water drinken is toegestaan.
- Meld u ten laatste 45 minuten na het uitdrinken van de oplossing aan in het lab om u in te schrijven in het labsysteem.
- Exact één uur na het uitdrinken van het suikerwater wordt de bloedafname uitgevoerd.
Als de glycemie na één uur te hoog is (hoger dan 130 mg/dl), is een tweede test nodig om de diagnose met zekerheid te stellen.
Orale Glucosetolerantietest (OGTT) - Diagnostische Test
De Orale Glucosetolerantietest (OGTT) is een diagnostische test die wordt uitgevoerd als de GCT een verhoogde waarde aangeeft, of in geval van een vorige zwangerschapsdiabetes of een BMI ≥ 30 reeds op 14 weken zwangerschap. Voor deze test moet u nuchter zijn.
Procedure OGTT:
- U dient nuchter te zijn vanaf 22u de avond voordien (niet eten of drinken).
- Meld u nuchter aan in het lab.
- Er volgt een eerste bloedafname om een uitgangswaarde vast te stellen.
- Daarna krijgt u een glucoseoplossing te drinken, die u binnen de 5 minuten moet opdrinken.
- U mag gedurende 2 uur niet eten, drinken, roken of kauwen.
- Na 1 uur en na 2 uur (en soms ook na 3 uur, afhankelijk van de testvariant) wordt opnieuw bloed afgenomen.
Tijdens beide testen is lichamelijke inspanning, roken en eten niet toegestaan. U mag rustig iets lezen. Indien u liever ligt, kunt u dit aangeven bij het personeel.
Voor een OGTT dient u telefonisch een afspraak te maken met het secretariaat van het lab, waarbij u zeker uw zwangerschapsduur moet vermelden. Voor de O'Sullivan-test is geen afspraak nodig.
Suikertest tijdens je zwangerschap
Behandeling en Begeleiding bij Zwangerschapsdiabetes
Indien de diagnose zwangerschapsdiabetes wordt gesteld, zal uw arts de mogelijke behandelingen met u bespreken. Na de diagnose wordt u doorverwezen naar de dienst diabetologie voor verdere uitleg over de aandoening, het gebruik van een glucosemeter, zelfcontrole en voedingsadviezen. Sinds februari 2020 worden er ook groepssessies georganiseerd voor vrouwen met zwangerschapsdiabetes en vrouwen met overgewicht die zwanger willen worden. Deze sessies, die plaatsvinden op donderdagmiddag in het Jan Yperman ziekenhuis, bieden informatie over voeding en levensstijl.
Het is belangrijk om zwangerschapsdiabetes tijdig op te sporen en te behandelen. Door een gezond gewicht na te streven vóór de zwangerschap, kan de kans op het ontwikkelen van deze aandoening worden beperkt.
tags: #afspraak #maken #suikertest #zwangerschap