Een normale zwangerschap duurt tussen de 37 en 42 weken. Wanneer weeën optreden of de vliezen breken vóór de 37e week van de zwangerschap, spreken we van een (dreigende) premature bevalling. De baby is dan nog niet volledig volgroeid en vereist speciale medische zorg. Weeën zijn pijnlijke samentrekkingen van de baarmoeder die leiden tot ontsluiting van de baarmoedermond en het begin van de bevalling.
Niet alle zwangere vrouwen die met vroegtijdige weeën worden opgenomen, bevallen daadwerkelijk te vroeg. Echte weeën kenmerken zich door pijn en regelmaat. 'Harde buiken' daarentegen zijn normale samentrekkingen van de baarmoeder die meestal onregelmatig optreden, meer ongemakkelijk dan pijnlijk zijn en geen ontsluiting veroorzaken.
Soms initieert het vroegtijdig breken van de vliezen de voortijdige bevalling. Vochtverlies kan een indicatie zijn van gebroken vliezen. Bij vroegtijdig gebroken vliezen bestaat er een verhoogd risico op infecties die zich vanuit de vagina naar de baarmoeder en de baby kunnen verspreiden, wat kan leiden tot ziekte bij zowel moeder als kind.
In Nederland wordt naar schatting 7 tot 8% van alle baby's te vroeg geboren. Vaak blijft de precieze oorzaak van vroegtijdige weeën, vroegtijdig gebroken vliezen of vroeggeboorte onbekend. Een eerdere premature bevalling verhoogt de kans op herhaling bij een volgende zwangerschap.
Diagnostiek bij Dreigende Vroeggeboorte
Bij verdenking op vroegtijdige weeën voert de verloskundige een onderzoek uit om de ernst van de situatie te beoordelen. De lengte van de baarmoederhals kan worden gemeten met een inwendige echo. Aanvullende onderzoeken zijn gericht op het monitoren van de conditie van moeder en kind.
Regelmatige controle van de bloeddruk en temperatuur van de moeder is essentieel. Met een cardiotocogram (CTG) worden de hartslag van de baby en de weeënactiviteit geregistreerd. Bloed- en urineonderzoek kunnen aanvullende informatie verschaffen over de gezondheidstoestand van de moeder en eventuele infecties, zoals een blaasontsteking.
Behandeling bij Vroeggeboorte
Corticosteroïden
Corticosteroïden zijn bijnierschorshormonen die in het lichaam worden aangemaakt onder invloed van stress, maar ook via injecties aan de moeder kunnen worden toegediend. Bij premature baby's zijn de longen en andere organen nog onrijp, waardoor ze niet optimaal functioneren. Corticosteroïden versnellen de rijping van de longen van de baby, waardoor deze beter is voorbereid op een vroeggeboorte. Dit is met name cruciaal voor baby's die dreigen geboren te worden vóór 34 weken zwangerschap.
Het effect van corticosteroïden is al na 12 uur meetbaar en optimaal na 24 tot 48 uur. De werking houdt ongeveer een week aan. Bij de moeder zijn er weinig bijwerkingen, hoewel bij vrouwen met suikerziekte de bloedsuikerspiegels tijdelijk verstoord kunnen raken.
Weeënremming
Het primaire doel van weeënremming, met name bij een zwangerschapsduur van minder dan 34 weken, is het uitstellen van de bevalling met minimaal 48 uur. Dit geeft de corticosteroïden de benodigde tijd om in te werken. Onderzoek toont aan dat weeënremmende medicatie na deze periode minder zinvol is. Weeënremming kan ook worden toegepast om transport naar een ander ziekenhuis mogelijk te maken. De medicatie kan via een infuus of in tabletvorm worden toegediend. De keuze van het medicijn is afhankelijk van diverse factoren. De bijwerkingen van weeënremmers zijn over het algemeen beperkt.
Bij een zwangerschapsduur van meer dan 34 weken worden doorgaans geen corticosteroïden of weeënremmende medicatie meer gegeven. De bevalling wordt dan geaccepteerd als de weeën doorzetten. Ter preventie of behandeling van infecties kan uit voorzorg antibiotica worden voorgeschreven. Indien de moeder drager is van de GBS-bacterie en te vroeg bevalt, wordt preventief antibiotica tijdens de bevalling aanbevolen.
Combinatietherapie en Bevalling in Academisch Ziekenhuis
Tussen 32 en 34 weken zwangerschap wordt gestart met een combinatie van corticosteroïden en weeënremmende medicatie. Dit geldt ook voor zwangerschappen tussen 24 en 32 weken. Indien de bevalling onvermijdelijk doorzet, is het raadzaam om in een academisch ziekenhuis te bevallen.
Bij een zwangerschapsduur korter dan 24 weken wordt meestal geen actieve behandeling gestart bij een dreigende vroeggeboorte.
Voorbereiding op de Geboorte van een Premature Baby
Indien u in het Maasziekenhuis bent opgenomen vanwege een dreigende vroeggeboorte, is het mogelijk om voorafgaand aan de bevalling de couveusesuites te bezoeken. Een gesprek met de kinderarts kan eveneens veel duidelijkheid verschaffen over mogelijke complicaties direct na de geboorte of op latere termijn. Geef uw wens voor een gesprek met de kinderarts tijdig aan.
Een premature baby kan via de natuurlijke weg, vaginaal, geboren worden. Echter, een te vroeg geboren baby beschikt over minder reserves dan een voldragen pasgeborene. Tijdens de bevalling worden de harttonen nauwlettend gemonitord om tijdig te kunnen ingrijpen indien nodig. Een kinderarts is aanwezig of direct oproepbaar.
Uitleg over de behandeling van prematuurbaby Lieve | Kleine baby's, grote zorg
Borstvoeding en Kraamperiode
Ook aan een premature baby kan borstvoeding worden gegeven, wat juist bij deze baby's van groot belang is. Borstvoeding ondersteunt het immuunsysteem van de baby en wordt beter verdragen door het maag-darmstelsel. Te vroeg geboren baby's hebben echter vaak minder kracht en een minder ontwikkelde zuigreflex, waardoor drinken aan de borst uitdagend kan zijn.
Als uw baby op de couveusesuite verblijft, kunt u de kraamperiode in het ziekenhuis doorbrengen. Het ziekenhuis streeft ernaar om moeder en kind samen op een couveusesuite te laten verblijven, mits de gezondheidstoestand van beiden dit toelaat. In uitzonderlijke gevallen kan het voorkomen dat de moeder het ziekenhuis verlaat, terwijl de baby nog opgenomen blijft.
Herstel en Nazorg
Nadat de corticosteroïden hun werk hebben gedaan, worden de weeënremmers gestopt. Bedrust is dan niet langer noodzakelijk en u kunt geleidelijk weer mobieler worden. Zolang de buik rustig blijft, mag u naar huis met het advies om de eerste periode rust te houden. Pas wanneer er geen nieuwe weeën optreden, kunt u uw dagelijkse activiteiten hervatten. Verdere controle door de gynaecoloog is dan niet meer nodig en u kunt worden terugverwezen naar uw verloskundige.
Risico op Herhaling en Preventie
Na een vroeggeboorte is het risico op herhaling bij een volgende zwangerschap licht verhoogd, afhankelijk van de oorspronkelijke oorzaak. Het gebruik van progesteron (een hormoon) tijdens een volgende zwangerschap kan de kans op een vroeggeboorte helpen verkleinen.
tags: #vroeggeboorte #ondanks #proluton