Een recent publiekelijk geworden verdrietige relatiebreuk in de literaire wereld van Nederland heeft geleid tot een openhartige discussie over persoonlijke grenzen en de waarde van het ongeboren leven. Roos van Ees deelde haar ervaringen met haar relatie met Arnon Grunberg, waarbij ze werd ondersteund door Sunny Bergman. De kern van de zaak betrof de beschuldiging dat Grunberg Van Ees onder druk zou hebben gezet om een abortus te ondergaan. Dit scenario, waarbij mannen hun partners onder druk zetten om initiële moedergevoelens te negeren ten gunste van hun eigen gemak, komt vaker voor dan menigeen denkt.
Hoewel het lezen van dergelijke privé-informatie ongemakkelijk kan zijn, wordt de keuze van Roos van Ees om haar eigen verhaal te vertellen begrijpelijk wanneer haar ex-partner dergelijke persoonlijke details reeds openbaar maakte in de vorm van een literaire serie. In een citaat dat de kern van het conflict raakt, stelt Van Ees:
“De tweede keer als we aan het einde van de reis ruzie krijgen omdat jij in jouw laatste artikel schreef: ‘Roos wil een rozenstruik planten als aandenken aan haar miskraam’ en ik jou corrigeer dat het geen aandenken aan de miskraam is, maar aan ons kindje. Je wordt boos en zegt: ‘Ik vind het problematisch dat iemand die pro abortus is zoals jij over een “kind” spreekt. Er was nog helemaal geen kind. Je doet alsof het al leefde.’ Maar begint het leven niet bij liefde die je ervoor voelt?”
De auteur van het artikel beschrijft Grunberg's reactie hierop als "dwaas" en hoopt dat hij dit niet daadwerkelijk heeft gezegd, mede omwille van zijn lezers. De vraag of een ongeboren vrucht zelfstandig leeft, wordt ter discussie gesteld als criterium voor mens-zijn. Hoewel een scherpere abortusvoorstander zou kunnen stellen dat het ongeboren kind nog geen bewust leven heeft geleid, wordt dit door de auteur als te arbitrair beschouwd. Een ongeboren kind heeft immers een ontwikkelend leven met potentieel voor toekomstige ervaringen. Groei en individueel DNA bepalen volgens de auteur of iemand een levend mens is, niet de vraag of die persoon al iets heeft meegemaakt.
De reactie van Van Ees wordt gekarakteriseerd als een "dromerige opwelling", gevoed door een utilitaristisch denken dat hedendaagse jongere generaties zou bedwelmen: "Maar begint het leven niet bij de liefde die je ervoor voelt?". De auteur trekt deze redenering door naar de wereld van geboren mensen, wat zou impliceren dat een ongeliefde dakloze vernietigd zou mogen worden, iets wat intrinsiek kwaadaardig wordt geacht. Binnen de context van zwangerschap zou haar visie betekenen dat een depressieve vrouw, die geen liefde kan voelen voor haar (bijna)geboren kind, bepaalt dat het kind niet leeft. De auteur pleit daarentegen voor het toekennen van intrinsieke waarde aan alle mensen, onafhankelijk van persoonlijke gevoelens, en stelt dat een mens met eigen DNA en een individuele toekomst ruimte nodig heeft om te leven.
Arnon Grunberg is niet de enige die, naar verluidt, misbruik maakt van de beschikbaarheid van abortus om een egoïstische levensstijl te handhaven. De maatschappij wordt opgeroepen zich af te vragen of dergelijk gedrag stilzwijgend getolereerd moet worden en waarom men deze personen niet aanspreekt. Commerciële abortusklinieken worden hierin als ongeschikte locaties gezien, aangezien hun financiële afhankelijkheid van het aantal uitgevoerde abortussen een winstoogmerk boven het geweten plaatst.
Wat gebeurt er als we mensen abortus ontzeggen? | Diana Greene Foster | TED
Een ander aspect dat in de tekst naar voren komt, is het belang van het versterken van de kracht van individuen en gezinnen, met name in de zorg voor kwetsbare kinderen en jongeren. Door de focus te leggen op ontwikkeling, samenwerking met het gezin en de kracht van een netwerk, kan veel bereikt worden. Het zien van beweging en ontwikkeling bij een kind en zijn of haar gezin wordt als een van de mooiste aspecten van dit werk beschouwd. Daarnaast is er de ambitie om bij te dragen aan de waarborging en verbetering van de kwaliteit van zorg, door te streven naar nieuwe en intieme momenten en ervaringen om de ander te ontmoeten zoals die is.
Er wordt benadrukt dat een relatie voorafgaat aan professionele interventies. De auteur uit de wens om op creatieve manieren aan de slag te gaan, buiten, werkend met materialen en de natuur. Het begeleiden van kinderen en jongeren in de natuur, of op een andere actieve manier aan hun ontwikkeling werken door middel van spel, creatieve activiteiten of simpelweg buiten zijn, staat centraal. Door samen naar wensen en mogelijkheden te kijken, wordt gewerkt aan hun einddoel. Gelijkwaardigheid is hierbij een cruciale factor. Het is belangrijk om het kind achter het gedrag of de problematiek te zien en te kijken naar wat het kind werkelijk nodig heeft. Vragen als 'Wat zit er achter dit gedrag?' helpen om de handelswijze aan te passen aan het kind. De kracht ligt in het laten ontdekken van eigen kwaliteiten en mogelijkheden en het motiveren bij het zetten van de gewenste stappen. Mensen moeten in hun waarde gelaten worden en verschillen mogen er zijn.
Het Internationaal Monument voor het Onbekende Kind
Het Internationaal monument voor het onbekende kind is een monument dat zich bevindt op het Nationaal verstrooiterrein Delhuyzen in de gemeente Arnhem, nabij het Nationaal Park Veluwezoom. Het is een verzameling manshoge stenen, waartussen een kleurig glazen kunstwerk van kunstenaar Cobi van de Kuit is geplaatst, dat een roos voorstelt.
De status van het monument in 2020 was dat het nog niet 'af' was, maar 'groeiend'. Zoals de naam al aangeeft, is het een internationaal monument. De stenen zijn afkomstig van deelnemende landen van over de hele wereld. De herkomst van elke steen is aangegeven op de steen zelf en op de informatiebordjes bij het monument. Het is de bedoeling dat in de deelnemende landen eveneens een Monument voor het Onbekende Kind wordt opgericht.
In Nederland bestond er in het verleden een Nationaal monument voor het onbekende kind, dat op 3 juli 1999 in Barger-Compascuum werd onthuld. In 2002 ontstond het plan om een internationaal monument op te richten via Roses for Children - Stichting Roos. Deze stichting is aangemerkt als een ANBI (algemeen nut beogende instelling).
Het monument vestigt wereldwijd de aandacht op het 'onbekende kind' - een kind dat in grote problemen heeft moeten opgroeien en te vroeg is overleden. De officiële oprichting van het Internationaal monument voor het onbekende kind vond plaats op 26 september 2004. In 2020 was het monument uitgegroeid tot 17 manshoge stenen. Uiteindelijk moet het monument bestaan uit 35 stenen uit 35 verschillende landen en gebieden in de wereld. Na voltooiing van de 35 kernstenen is het de bedoeling dat er nog meer stenen uit andere gebieden worden geplaatst buiten de levenscirkel, zoals in de stenen zetels die in 2009 zijn geplaatst. De rangschikking van de grote stenen, wanneer het monument compleet is, moet een medicijnwiel voorstellen.
Deelnemende Landen en Internationale Uitbreiding
De steen uit Zweden werd in 2002 als eerste geplaatst. Sindsdien zijn er stenen bijgekomen uit landen als Polen, Aruba, Frankrijk, Peru, IJsland, Tibet, Egypte, Engeland, Duitsland, Bosnië, Israël, Indonesië, Rwanda, Zuid-Afrika, Roemenië en Ierland. In 2020 waren er inmiddels in elf landen Monumenten voor het onbekende kind opgericht, waaronder in Nybro (Zweden), Gdańsk (Polen), Münster (Duitsland), Tuzla (Bosnië), Tel Aviv (Israël), Pretoria (Zuid-Afrika), Oranjestad (Aruba), Reykjavik (IJsland), Sovata (Roemenië), Vesoul (Frankrijk) en Lodtunduh/Ubud (Bali, Indonesië).
Stichting Roos en Haar Doelstellingen
De stichting heeft als doel het organiseren van een plezierige, ontspannen week voor kinderen met een verstandelijke beperking, waarbij de zorg en begeleiding van de ouders tijdelijk wordt overgenomen. Daarnaast biedt Stichting Roos vrijwilligers de kans om ervaring op te doen of uit te breiden in het begeleiden van en zorgen voor kinderen en jongeren met een verstandelijke beperking. Veel van deze vrijwilligers zijn studenten in zorggerelateerde studies en kunnen, in overleg, ook hun stage bij de stichting lopen. Mensen zonder zorgachtergrond zijn echter ook van harte welkom bij Stichting Roos.