Incontinentie kan een significante impact hebben op de levenskwaliteit van ouderen. Gelukkig is er een breed scala aan incontinentiemateriaal beschikbaar dat ontworpen is om comfort, bescherming en waardigheid te bieden. Deze gids biedt een gedetailleerd overzicht van de verschillende soorten producten, hun toepassingen en belangrijke overwegingen bij de keuze.
Soorten Incontinentiemateriaal
Wanneer we spreken over luiers voor volwassenen, is het belangrijk om onderscheid te maken tussen verschillende productcategorieën. De meest voorkomende termen zijn slips, pants, en inleggers.
Slips (ook wel 'Kleefluiers' of 'Volwassen Luiers' genoemd)
Slips lijken het meest op de traditionele luier die we kennen van baby's en worden met plakstrips op de heup vastgezet. Deze slips bieden vaak een superieure absorptie en zijn geschikt voor matig tot zwaar urine- en/of ontlastingsverlies. De plakstrips kunnen doorgaans meerdere keren worden herbevestigd voor een optimale pasvorm. Een belangrijk voordeel van slips is dat ze, dankzij de plakstrips, goed op hun plaats blijven zitten, wat de kans op lekkage minimaliseert, zelfs bij liggen. Bovendien zijn veel slips ademend, wat helpt huidirritatie te voorkomen.
De absorptiecapaciteit van slips kan aanzienlijk zijn, variërend van ruim een liter tot meer dan vier liter, afhankelijk van het merk en type. Zelfs producten met een hoge absorptiecapaciteit, zoals 3 liter, zijn vaak ruim voldoende om de nacht door te komen, aangezien de gemiddelde blaasinhoud tussen de 300 en 400 milliliter ligt.
Fabrikanten zoals TENA, Abena en Attends bieden diverse slips aan. TENA Slips, geaccrediteerd door de Skin Health Alliance, maken gebruik van FeelDry Advanced technologie voor snelle urineabsorptie en ademend materiaal. Abena's incontinentieluiers, Abena Abri-Form, zijn verkrijgbaar in verschillende maten (XS tot XL) en absorptieniveaus (aangegeven met cijfers 1-10). Attends biedt de Slip Regular, Regular Plus en Slip Active, die allemaal absorptiekorrels bevatten om vocht om te zetten in gel en geurtjes te neutraliseren. De Slip Active is speciaal ontworpen voor een actievere levensstijl.

Pants (ook wel 'Luierbroekjes' of 'Optrekbroekjes' genoemd)
Pants zijn ontworpen om te worden aangetrokken als normaal ondergoed, wat ze discreet en eenvoudig in gebruik maakt. Ze zijn vaak voorzien van een comfortabele elastische tailleband en bieden een goede pasvorm. Door de verwerkte watten zijn ze comfortabel en bieden ze een uitstekende opname van urine en/of ontlasting. Het grote voordeel van pants is het gebruiksgemak; ze zijn simpelweg aan en uit te trekken. Dit maakt ze ideaal voor mensen die nog enigszins mobiel zijn of die zelfstandig naar het toilet kunnen gaan.
Hoewel pants populair zijn vanwege hun draaggemak, zijn ze over het algemeen duurder in gebruik dan slips. Dit komt door het complexere productieproces, waaronder het gebruik van aanzienlijke hoeveelheden elastiek. Zorgverzekeraars vergoeden pants soms minder gemakkelijk dan slips, omdat er betaalbaardere alternatieven beschikbaar zijn.
TENA en Depend zijn pioniers in de productie van luierbroekjes voor volwassenen. TENA biedt broekjes in verschillende kleuren en modellen, waaronder hogere en lagere varianten. Abena heeft ook een breed assortiment, waaronder Pants Junior voor kinderen tussen 6-12 jaar, Pants Light Premium voor lichte incontinentie, en Pants Special Premium voor verlies van grotere hoeveelheden urine.

Inleggers (ook wel 'Verbanden' of 'Inlegverbanden' genoemd)
Inleggers zijn stroken vochtabsorberend materiaal die los in een nauwsluitend ondergoed of een speciale fixatiebroek kunnen worden gebruikt. Ze zijn verkrijgbaar in diverse vormen en maten, waaronder mannenverband, en bieden een discrete oplossing voor lichte tot matige incontinentie. Het is belangrijk om inleggers niet te verwarren met inlegkruisjes, die bedoeld zijn voor lichte menstruatie of vochtafscheiding.
De vochtabsorberende SAP-korrels in inleggers zetten urine om in een gel, wat zorgt voor een droog gevoel en geurcontrole. Het combineren van een inlegger met pants of slips wordt over het algemeen afgeraden, omdat dit de kans op lekkage kan vergroten. Er bestaan echter speciale inleggers die ontworpen zijn om de absorptie in pants of slips te verhogen.
Abena San Premium is een voorbeeld van een anatomisch gevormde inlegger voor matig tot zeer zwaar urineverlies. Abena Let is een rechthoekig inlegverband dat verkrijgbaar is met en zonder beschermzijde en plakstrip.
Specifieke Producten en Toepassingen
TENA Protective Underwear
TENA Protective Underwear, ook bekend als beschermend ondergoed of luiers voor volwassenen, is een populair ééndelig product. Het is ontworpen met sterke, verstelbare plakstrips voor een perfecte pasvorm en biedt optimale bescherming tegen doorlekken en een droog gevoel. Deze broekjes zijn geschikt voor mannen, vrouwen en kinderen met matig tot zwaar urineverlies.
Flex-producten
De Flex-lijn, oorspronkelijk ontwikkeld door TENA, is ontworpen om het aanleggen van incontinentiemateriaal te vergemakkelijken, met name voor zorgverleners. Flex-producten stellen verzorgenden en gebruikers in staat om het materiaal rechtop aan te doen, wat ergonomisch voordeliger is dan de traditionele methode van het verwisselen van slips. Dit voorkomt onnodige belasting van het lichaam.
Onderleggers
Een bijkomend probleem van incontinentie kan een nat bed zijn. Onderleggers, zowel wasbaar als wegwerpbaar, bieden extra bescherming voor het matras. Wasbare onderleggers zijn doorgaans 90 cm breed en 80 cm hoog, en kunnen in de droger. Wegwerp onderleggers bestaan uit een vloeistofdichte onderlaag en een absorberende toplaag.
Kortingen en Vergoedingen
Er kunnen kortingen gelden op incontinentiemateriaal. Een korting van 30% kan van toepassing zijn op lichaamsgebonden incontinentiemateriaal met een verlaagd btw-tarief van 6%, niet-lichaamsgebonden incontinentiemateriaal voor eenmalig gebruik, en stoma- en condoomkatheters waarvoor de ziekteverzekering niet terugbetaalt. Een korting van 20% geldt bijvoorbeeld voor het plaswekkerpakket van Oopsie Heroes Plus.
De korting wordt doorgaans onmiddellijk en automatisch verrekend bij aankoop in specifieke winkels of via de webshop.
De Juiste Maat Kiezen
Het kiezen van de juiste maat is cruciaal voor de effectiviteit en het comfort van incontinentiemateriaal. Bij slips en luierbroekjes wordt vaak de buikomvang vermeld. Het is raadzaam deze op te meten. Ook de confectiemaat voor dames en heren kan een indicatie geven. Bij twijfel tussen twee maten wordt aangeraden de kleinste te kiezen, aangezien een te groot product een grotere kans op doorlekken geeft.
Huidverzorging bij Incontinentie
Incontinentie kan leiden tot huidproblemen zoals roodheid en irritatie, een aandoening die bekend staat als incontinentiedermatitis. Dit komt door enzymen in urine en ontlasting die de huid kunnen aantasten. Goede huidverzorging is daarom essentieel, zeker bij ouderen wiens huid kwetsbaarder is.
De verzorging bestaat uit drie stappen:
- Drooghouden: Kies incontinentiemateriaal dat geschikt is voor uw situatie om de huid zo droog mogelijk te houden.
- Schoonhouden: Reinig de huid rondom het incontinentiemateriaal met speciale producten voor de kwetsbare, oudere huid, in plaats van alleen water of reguliere shampoo. Deze producten herstellen de pH-waarde en ondersteunen de huid.
- Beschermen: Gebruik een barrièrecrème, zoals TENA Zinc Cream, om een dun beschermlaagje op de huid aan te brengen. Dit beschermt tegen schadelijke stoffen en helpt de conditie van de huid te behouden.

Oorzaken en Behandeling van Incontinentie
Incontinentie kan op alle leeftijden voorkomen, maar komt vaker voor bij ouderen. Ouderdomskwaaltjes, fysieke beperkingen, ziekten, aandoeningen of bijwerkingen van medicatie kunnen oorzaken zijn. Veelvoorkomende oorzaken bij ouderen zijn veroudering (prostaatproblemen, zwakkere bekkenbodemspieren, verminderde mobiliteit), zenuwaandoeningen van de blaas, dementie, diabetes, blaasstenen, chronische hoest en blaasontsteking. Ook medicijnen zoals antidepressiva, plastabletten en pijnstillers kunnen bijdragen aan incontinentie.
Incontinentie kan zich uiten als urine-incontinentie of fecale incontinentie. Verschillende types incontinentie zijn onder meer: stressincontinentie (bij verhoogde druk in de buik), aandrangincontinentie (plotselinge, onbedwingbare aandrang), functionele incontinentie (door mobiliteits-, cognitieve of psychische problemen), overloopincontinentie (continu druppelverlies) en gemengde incontinentie (een combinatie van types).
In veel gevallen is incontinentie behandelbaar. Een arts of specialist kan de oorzaak vaststellen en adviseren over de juiste behandeling. Dit kan bestaan uit bekkenbodemspiertraining, een aangepast dieet, medicatie, of het gebruik van het juiste incontinentiemateriaal. Een gezonde levensstijl, met aandacht voor voeding en drankinname (vermijden van koolzuurhoudende dranken), is eveneens belangrijk.
Conclusie
Het kiezen van het juiste incontinentiemateriaal is een persoonlijke beslissing die afhangt van de mate van incontinentie, de levensstijl en persoonlijke voorkeur. Met de brede beschikbaarheid van slips, pants en inleggers, in combinatie met goede huidverzorging en medisch advies, is het mogelijk om de uitdagingen van incontinentie effectief aan te gaan en een hoge levenskwaliteit te behouden.