Aan het einde van je zwangerschap, rond de 38 weken, is je baby voldragen. Dit betekent dat je baby medisch gezien klaar is om geboren te worden. De laatste loodjes van de zwangerschap zijn aangebroken en dit kan een spannende periode zijn.
Je baby is nu gemiddeld ongeveer 48 centimeter lang en weegt rond de 3.200 gram. De huidsmeer (vernix) en het donshaar (lanugo) zijn grotendeels verdwenen, hoewel er soms nog wat van achter kan blijven. Het zenuwstelsel en de hersenen van je baby ontwikkelen zich verder, waardoor hij straks beter in staat is om prikkels buiten de baarmoeder op te nemen. De soepele botjes en de fontanellen (openingen tussen de schedelbeenderen) helpen je baby om zich aan te passen aan het geboortekanaal tijdens de bevalling.
De bevalling: fases en weeën
Een bevalling kan worden opgedeeld in vijf fases: drie ontsluitingsfases, de persfase (geboorte), en de nageboorte. De ontsluitingsfase, waarin de baarmoedermond zich opent, duurt het langst. Zodra er tien centimeter ontsluiting is, mag er geperst worden om de baby geboren te laten worden. Daarna trekt de baarmoeder samen om de placenta los te laten, wat ook weer persweeën vereist.
Er zijn verschillende soorten weeën die bij de fases van de bevalling horen:
- Voorweeën: weeën die optreden vóór de echte ontsluitingsweeën.
- Ontsluitingsweeën: de weeën die de bevalling inluiden, soms onderscheiden als been- of rugweeën. Een reeks snel opeenvolgende weeën wordt een weeënstorm genoemd.
- Persweeën: krachtige weeën die nodig zijn om de baby ter wereld te brengen.
- Naweeën: krampen die optreden nadat de bevalling is voltooid, doordat de baarmoeder krimpt.
Belangrijke controlepunten tijdens de zwangerschap
Het is essentieel om de bewegingen van je baby dagelijks goed te voelen. Bij een verminderde of afwezige beweging is het raadzaam om direct contact op te nemen met je verloskundige. Zij kan de conditie van je baby controleren en indien nodig doorverwijzen naar het ziekenhuis.
Afwijkingen in het vruchtwater herkennen is ook belangrijk. Als je vliezen breken, probeer dan het vruchtwater op te vangen. Groen of bruin gekleurd vruchtwater duidt op mogelijke problemen en vereist onmiddellijk contact met de verloskundige, zelfs midden in de nacht.
CTG-onderzoek: wanneer en waarom?
Een CTG-onderzoek (cardiotocogram) is een methode om de harttonen van je baby en de weeënactiviteit te registreren. Dit onderzoek vindt plaats in het ziekenhuis en is een eenvoudige, pijnloze manier om de gezondheid van je baby te controleren. Niet elke zwangere ondergaat een CTG-scan; dit gebeurt alleen bij een specifieke aanleiding.
Redenen voor een CTG-onderzoek kunnen zijn:
- Verminderde beweging van de baby.
- Problemen met de placenta.
- Te weinig of te veel vruchtwater.
- Meerlingzwangerschap.
- Zwangerschapsvergiftiging, zwangerschapsdiabetes, hoge bloeddruk.
- Groeivertraging van de baby.
- Eerdere problemen in een vorige zwangerschap.
- Vroegtijdige gebroken vliezen.
- Kans op vroeggeboorte.
- Bloedverlies.
- Je bent (ver) overtijd.
- Een stuitligging.
- Na een vruchtwaterpunctie in het derde trimester.
- Vastgestelde afwijking of geboorteafwijking bij de baby.
- Slecht hoorbare hartslag bij de verloskundige.
- Langdurig gebroken vliezen of ontsluiting.
- Tijdens ziekenhuisbevallingen om de reactie van de baby op weeën te bepalen.
Hoe werkt een CTG-onderzoek?
Een CTG-onderzoek wordt uitgevoerd met behulp van sensoren die met verstelbare banden op de buik worden bevestigd. Deze sensoren meten de hartslag van de baby (doppler) en de weeënactiviteit (tocometer). De resultaten worden zichtbaar op een monitor.
CTG tijdens de zwangerschap:
Meestal is dit een uitwendig onderzoek. Twee banden met sensoren worden om de buik geplaatst. Het onderzoek duurt minimaal 30 minuten om een betrouwbaar resultaat te krijgen. Moderne apparatuur is vaak draadloos, waardoor bewegen mogelijk is.
De hartslag van je baby ligt normaal gesproken tussen de 110 en 160 slagen per minuut. Een stijging van de hartslag bij beweging duidt op voldoende zuurstofvoorziening.
CTG tijdens de bevalling:
Als de vliezen nog niet gebroken zijn, wordt een uitwendig CTG gebruikt. Na het breken van de vliezen kan een inwendig CTG worden toegepast, waarbij een elektrode op het hoofdje of de stuit van de baby wordt bevestigd voor nauwkeurigere metingen. Een draadloos CTG-apparaat kan onder de douche of in bad gebruikt worden.
Tijdens een wee kan de hartslag van de baby tijdelijk dalen, wat normaal is. Als de hartslag echter langdurig afwijkend is, kan de gynaecoloog besluiten de bevalling te bespoedigen.
Thuismonitoring
In sommige gevallen is het mogelijk om CTG-controles thuis uit te voeren. Een gespecialiseerde verpleegkundige bezoekt je dan thuis om de resultaten te bekijken en aanvullende controles uit te voeren. Dit vereist toestemming van de gynaecoloog en de medewerking van de zwangere.
De betrouwbaarheid van een CTG-scan is hoog, maar bij twijfel kunnen aanvullende tests nodig zijn. De interpretatie van het CTG-scan is complex en vereist deskundigheid.
Voorbereidingen voor de kraamtijd en bevalling
Om goed voorbereid te zijn op de bevalling en de kraamtijd, zijn er enkele praktische zaken die je kunt regelen:
- Zet je vluchttas klaar.
- Controleer de route naar het ziekenhuis.
- Kies en maak een geboortekaartje en zorg voor een complete adressenlijst.
- Bereid maaltijden voor en vries deze in, zodat je tijdens de hectische eerste week niet hoeft te koken.
De Haakaa Pomp Tijdens De Eerste Weken Borstvoeding [Ook Voor Daarna]
Het is belangrijk om je baby direct na de geboorte aan te leggen als je borstvoeding wilt geven. Het eerste vocht dat de borsten produceren, colostrum, is rijk aan afweerstoffen en wordt ook wel 'vloeibaar goud' genoemd.
Na de bevalling vinden er diverse controles plaats, zoals de Apgarscore van de baby, en bezoeken van de verloskundige en wijkverpleegkundige. De eerste weken staan in het teken van wennen aan een nieuw ritme, bezoekjes aan het consultatiebureau en vaccinaties.
Voor moeders die al eerder bevallen zijn, voelt een volgende zwangerschap vaak minder spannend, hoewel elke bevalling uniek is. Het is belangrijk om je eigen gezondheid en die van je baby nauwlettend in de gaten te houden. Zwangerschapscontroles, inclusief echografieën, worden uitgevoerd door een gynaecoloog, assistent of vroedvrouw, afhankelijk van het risicoprofiel van de zwangerschap.
De belangrijkste oorzaak van onvoldoende groei van de baby is vaak een minder goed werkende placenta, wat leidt tot een verminderde toevoer van voedingsstoffen. Dit kan de ontwikkeling van de baby beïnvloeden, met name de vetreserves en de zuurstofvoorziening. In dergelijke gevallen is frequente controle door de gynaecoloog noodzakelijk om te bepalen of het veilig is om de baby in de baarmoeder te laten rijpen of dat een eerdere geboorte noodzakelijk is.
Oorzaken van groeiachterstand kunnen ook liggen bij chromosomale afwijkingen, aangeboren afwijkingen, of infecties zoals CMV (cytomegalovirus) tijdens de zwangerschap.